Procjena starosti drevnog maslinjaka iza Opštine Bar: Stablo staro 924 godine

Gradske vlasti u Baru izvršile su još jedan značajan korak u očuvanju starog maslinjaka koji se nalazi iza zgrade Opštine Bar, a koji je suočen s mogućim nestankom zbog planiranih izgradnji objekata na ovom prostoru. Stručno vještačenje starosti i vrijednosti drevnih stabala maslina otkrilo je da se u maslinjaku nalazi pet stabala starosti između 150 i 200 godina, tri stabla starosti između 200 i 250 godina, dva stabla starosti između 420 i 430 godina, dok najstarije stablo ima 924 godine.

Postupak pronalaska rješenja za očuvanje maslinjaka traje već više godina, s različitim uspjesima. Predsjednik Opštine Dušan Raičević istakao je da se radi o maslinjaku smještenom u centru grada, u privatnom vlasništvu, koji sadrži 11 starih i vrijednih stabala. Raičević je naglasio da je obavio razgovore s vlasnicima, dogovorivši dodatnu procjenu i stručno vještačenje kompleksa.

Dr Marija Markoč, sudski vještak za oblast maslinarstva, provela je stručno vještačenje bioloških i prostornih karakteristika ovih stabala. Vještačenje je sprovedeno primjenom jedinstvene metodologije, koja uključuje utvrđivanje prirodnih granica područja i detaljnu ocjenu kondicionog stanja stabala. Ova procjena se, prema Markoč, najčešće zasniva na alometrijskim relacijama između dimenzija stabla i očekivane starosne kategorije.

Markoč je dodala da se tradicionalna dendrohronologija može suočiti s poteškoćama kod veoma starih stabala zbog nepravilne anatomije i šupljina, te je preporučila neinvazivni pristup za procjenu starosti. Takođe, naglasila je da je za procjenu primijenjen neinvazivan pristup zasnovan na savremenim naučnim modelima, koji su kombinovali dendrometrijske odnose s laboratorijskim verifikacijama starosti.

U nalazu je korišćen troškovni pristup koji uzima u obzir da se staro stablo masline ne može zamijeniti mladom sadnicom. Markoč je zaključila da su stabla ocijenjena kao 'relativno dobra' do 'dobra' u smislu kondicionog stanja, uz očuvanu vitalnost i potencijal daljeg opstanka uz pravilnu njegu.