Alergene biljke u Bijelom Polju

Sezona cvjetanja alergenih biljaka traje od februara do novembra, a brojni naši sugrađani suočavaju se sa alergijskim reakcijama, posebno u ovom periodu kada je koncentracija polena u vazduhu na visokom nivou, naglasio je profesor biologije, Tomislav Tomović, gostujući u emisiji “Čuvajmo planetu” Radija Bijelo Polje.

U knjizi “Alergene biljke opštine Bijelo Polje”, čiji je autor Tomović, predstavljen je spisak od oko 150 alergenih biljaka koje rastu kod nas, a istraživao je i invazivne vrste koje stvaraju određene probleme. “Alergene biljke su jedna grupacija drvenastih i zeljastih biljaka koje ispuštaju veoma veliku količinu polena i predstavljaju potencijalnu opasnost po zdravlje ljudi, a u zavisnosti od vegetacionog perioda počinje njihova aktivnost. Mi već početkom februara imamo problem, jer tada počinje cvjetanje lijeske, zatim dolazi cvjetanje jove, vrbe, nakon toga javori, bukve, i na kraju hrastovi. To su biljke koje predstavljaju taj rano proljećni period kada je koncentracija polena prisutna i on traje obično od februara pa do početka maja.

Sada počinje period kada cvjetaju trave koji traje negdje do druge dekade jula, kada imamo pojavu veoma velikog broja tih biljaka. U tu kategoriju bi izdvojili biljke kao što su, kiselica, a prije svega, ambrozija, a jedna je od najjačih alergenih biljaka koja je poslednjih godina počela da se širi i kod nas u Bijelom Polju, a i u čitavoj Crnoj Gori, i predstavlja potencijalnu opasnost,” kazao je Tomović u emisiji Radija Bijelo Polje.

Prema njegovim analizama i istraživanjima, u Bijelom Polju imamo oko 150 vrsta alergenih biljaka. “Na osnovu analize i rezultata istraživanja u Bijelom Polju sagledali smo oko 150 alergenih biljaka, a sada u ovom momentu imamo brezu koja spada u grupu jačih alergena i utiče na respiratorni sistem. U našoj sredini imamo značajan broj tih biljaka i onda bi morali svakako da vodimo računa, jer u takvim situacijama, recimo, osobe koje imaju alergijske reakcije moraju prosto da izbjegavaju neke periode kad je u pitanju ciklus cvjetanja,” kazao je Tomović.

On je istakao, da sugrađani mogu pratiti koncentraciju polena u vazduhu na sajtu Agencije za zaštitu životne sredine. “U Crnoj Gori imamo pet stanica za mjerenje kvaliteta vazduha ali i koncentracije polena, a poznato je da osobe koje imaju problema sa alergijama moraju poštovati određena pravila, kao što je izbjegavanje boravka na otvorenom i slično, tako da ove informacije mogu biti od velike koristi za tu populaciju,” naveo je Tomović.

Govoreći o uticaju klimatskih promjena na ciklus cvjetanja, kazao je da i mi imamo evidentan problem kao i zemlje u region, ali i u Evropi. “Klimatske promjene su poslednjih igraju jednu impozantnu ulogu i predstavljaju potencijalni okidač, jer mi u nekim periodima, recimo, u januaru i početkom februara imamo i sunčane dane koji dovode do toga da taj korijenov sistem i biljka počinje da radi, odnosno da sprovodi, procese mineralne ishrane, i u takvim situacijama to pogoduje ranijem cvjetanju, čak i do mjesec dana kod nekih vrsta. Ipak, poslednjih godina to je evidentan problem i jednostavno to je nešto što je prisutno u čitavoj regiji, i kod nas i u drugim zemljama u Evropi,” ukazao je Tomović.

Da ambrozija predstavlja najveću opasnost za razvoj alergijskih bolesti i na području bjelopoljske opštine, potvrdio je Tomović. Ona se kod nas poslednjih godina invazivno širi, prije svega u tim poljoprivrednim kulturama, a kao pogodan mehanizam širenja je saobraćajna infrastruktura, jer se obično njihova sjemena prijanjaju u šare guma i jednostavno se rasijavaju. U Bijelom Polju poslednjih godina primijećeno je da se širi duž saobraćajnice prema Dobrakovu, zatim i u njivama u tom dijelu, u Zatonu, i u Vraneškoj dolini. To su veoma značajne površine, a narod je dosta miješa sa pelinom, pa ona svake godine zauzima sve veći i veći prostor. Mislim da sada veliki broj građana shvata posledice prisustva ove biljke, i da je ona jedan potencijalni neprijatelj, na čijem suzbijanju se mora raditi,” upozorio je Tomović.