Preminuo istoričar Đorđije Borozan, veliki poznavalac crnogorske istorije

Crnogorska akademska i naučna zajednica nedavno je ostala bez vrsnog poznavaoca jugoslovensko-albanskih i crnogorsko-albanskih odnosa, diplomatske istorije Crne Gore i crnogorskog srednjeg vijeka, istoričara i akademika Đorđija Borozana.

Đorđije Borozan rođen je u selu Bokovo kod Cetinja, 20. aprila 1947. godine. Osnovnoškolsko i gimnazijsko obrazovanje stekao je na Cetinju. Diplomirao je 1971. godine na Odsjeku za opštu i nacionalnu istoriju Filozofskog fakulteta Univerziteta u Beogradu, gdje je 1976. godine magistrirao na temi ,,Crna Gora i Dubrovnik u vrijeme Šćepana Malog“. Pod mentorstvom prof. dr Branka Petranovića odbranio je doktorsku disertaciju ,,Velika Albanija – porijeklo – ideje – praksa“, koja je publikovana 1995. godine.

Radio je u Saveznom sekretarijatu za inostrane poslove (SSIP) u Beogradu i u Institutu za savremenu istoriju kao viši naučni saradnik i glavni urednik časopisa ,,Istorija 20. veka“. Od 2001. do 2008. godine bio je vanredni i redovni profesor na Katedri za istoriju južnoslovenskih naroda u Nikšiću, a od 2002. do 2007. obavljao je funkciju direktora Istorijskog instituta Crne Gore. Od 2007. godine bio je redovni profesor na Univerzitetu Donja Gorica, gdje je bio prorektor i dekan Humanističkih studija.

Od 2007. do 2018. godine u Crnogorskoj akademiji nauka i umjetnosti obavljao je dužnost predsjednika Odbora za istoriju, a bio je i potpredsjednik CANU-a i glavni urednik Leksikona diplomatije Crne Gore. Njegova doktorska disertacija „Velika Albanija – porijeklo – ideje – praksa“ prevedena je u Americi i veoma je citirana u istraživanjima o jugoslovensko-albanskim odnosima.

Đorđije Borozan se duboko prezirao banalizaciju i upotrebu istorijske nauke u dnevno-političke svrhe, stalno potencirajući mlađim kolegama da je crnogorska istorija puna mitova, ukazivao na neophodnost istraživanja i poznavanja arhivske dokumentacije. Bio je posebno emotivno vezan za Prvi svjetski rat, jer je njegov stric Mitar nestao tokom Lovćenske operacije 1916. godine.

Budući da sam skoro dvije decenije sarađivao sa profesorom Borozanom, mogu potvrditi da se kao istoričar nikada nije udvarao elitama na vlasti. Njegova privrženost Crnoj Gori bila je očigledna, a njegovo znanje o crnogorskoj diplomatiji i srednjem vijeku ostavilo je značajan trag.

Đorđije Borozan bio je čovjek visoke akademske kulture, pun ljubavi i razumijevanja za ljude. Njegov odlazak doživjeli smo kao lični gubitak, a crnogorska akademska zajednica će dugo čekati na novog Đorđija Borozana, kako ga je nazvao akademik Zoran Rašović.