HE Buk-Bijela: Projekat koji izaziva zabrinutost za životnu sredinu Crne Gore

Projekat Hidroelektrane (HE) Buk-Bijela, koji se planira na Drini, realizuju Republika Srpska i Srbija, a prema upozorenjima stručnjaka, mogao bi imati dalekosežne posljedice po biljni i životinjski svijet u Crnoj Gori, kao i po klimu i turizam. Predsjednik Opštine Plužine, Slobodan Delić, smatra da je vrijeme da se ovakvi projekti posmatraju kao realnost koja se mora ostvariti, dok finansijski direktor Elektroprivrede Crne Gore, Miro Vračar, naglašava potrebu za podrškom ovim projektima.

Ministarstvo ekologije Crne Gore nije odgovorilo na pitanja o ovoj temi, navodeći zauzetost oko ispunjavanja EU agende. Postoji zabrinutost da bi izgradnja hidroelektrana mogla ugroziti područja pod zaštitom UNESCO-a, uključujući Tara i Pivu, a država ne bi imala koristi od toga.

Na javnoj raspravi održanoj 17. marta u Plužinama, predstavnici civilnog sektora napustili su raspravu nakon što su ocijenili da su njihovi kritički glasovi omalovažavani. Biolog Vuk Iković ističe da je rasprava postala promocija brana na Drini, dok su predstavnici crnogorskog sektora energetike aplaudirali jedni drugima. Naglašava da Crna Gora treba da dobije koristi a ne štetu od projekta koji se planira na samo 10 km od njene granice.

Iz Ministarstva ekologije, zbog zauzetosti, nisu stigli da odgovore na pitanja o dešavanjima na javnoj raspravi, a u izvještajima su se čuli komentari da neće biti negativnog uticaja na Crnu Goru od strane predstavnika Elektroprivrede Srbije. Kritičari su se usredsredili na nedostatak podataka o prekograničnim uticajima, navodeći da nova studija ne pruža dovoljno informacija.

Projekat HE Buk-Bijela vrijedan je više od 200 miliona eura, a predviđa se da ga finansiraju elektroprivrede Srbije i Republike Srpske. Iako je kamen-temeljac položen 2021. godine, realizacija projekta ostaje neizvjesna zbog neriješenih pravnih pitanja.