Nevjerovatno otkriće: Šećer iz malina pronađen u međuzvjezdanom prostoru

Naučnici su prvi put otkrili prirodni šećer eritrulozu, koji se nalazi u malinama i koristi u preparatima za samopotamnjivanje, u ogromnom oblaku gasa i prašine nedaleko od centra Mliječnog puta. Ovo otkriće ne ukazuje na postojanje vanzemaljske civilizacije, ali pokazuje da se jedinjenja ključna za nastanak života mogu formirati u hladnom međuzvjezdanom prostoru.

Eritruloza, jednostavni šećer, vjeruje se da nastaje hemijskim reakcijama na sitnim česticama međuzvjezdane prašine. Takva jedinjenja mogu dospjeti na planete, bilo direktno, bilo putem kometa. „Ovo je prvi šećer ikada otkriven u međuzvjezdanom prostoru i značajan je jer pokazuje da su takva jedinjenja mnogo češća nego što smo ranije mislili”, rekla je dr Izaskun Himenez-Sera iz Španskog centra za astrobiologiju.

Naučnici već dugo pokušavaju da objasne kako su jednostavni šećeri postali tako rasprostranjeni na ranoj Zemlji, s obzirom na to da laboratorijski eksperimenti pokazuju da tamo nisu mogli lako da nastanu. Iako su šećeri prethodno pronađeni u drevnim meteoritima i na asteroidu Benu, ovo je prvi put da su direktno detektovani u međuzvjezdanom prostoru. Himenez-Sera i njene kolege koristili su dva španska radio-teleskopa za posmatranje oblaka prašine G+0.693-0.027.

U početku nisu pronašli jednostavne šećere sa tri ugljenikova atoma, ali su kasnije detektovali signal eritruloze, šećera sa četiri ugljenikova atoma. „Na svoje iznenađenje, ugledala sam taj signal”, rekla je naučnica. Rezultati istraživanja objavljeni su u časopisu Nature Astronomy.

Istraživači vjeruju da se eritruloza formira kada se dva organska jedinjenja – glikolaldehid i etilen glikol – kombinuju na mikroskopskim česticama prašine, pri temperaturama od oko minus 250 stepeni Celzijusa. Pored toga što služe kao izvor energije, jednostavni šećeri mogu igrati ulogu u formiranju ribonukleotida, osnovnih gradivnih blokova RNK.

Naučnici procjenjuju da su tokom perioda poznatog kao „Kasno teško bombardovanje” – kada su asteroidi i komete snažno udarali u mladu Zemlju – milioni tona eritruloze mogli pasti na našu planetu. „Takva kiša organskih jedinjenja vjerovatno je predstavljala ključni korak. Taj materijal je mogao doprinijeti stvaranju takozvane prebiotske čorbe u kojoj su nastali prvi biomolekuli”, rekla je Himenez-Sera.

Eritruloza se prirodno javlja u malim količinama u crvenim malinama, ali se takođe široko koristi u proizvodima za samopotamnjivanje. Profesor Jošihiro Furukava sa Univerziteta Tohoku u Japanu, koji je prethodno otkrio šećere na asteroidu Benu, izjavio je da se ovo otkriće dugo očekivalo. „Šećeri formirani u međuzvjezdanom prostoru mogu dostići Zemlju i druge planete putem kometne prašine. Takva zaliha mogla je pomoći nastanku života – pod uslovom da su planetarni uslovi omogućili da se složeniji oblici života razviju iz ovih molekula – iako taj proces još nije u potpunosti shvaćen“, rekao je on.