Šta je ADHD i zašto se sve češće dijagnostikuje ženama

ADHD, odnosno poremećaj pažnje sa hiperaktivnošću, sve češće se dijagnostikuje ženama, posebno u odraslom dobu. Ajše, 38-godišnja profesorka iz Turske, opisuje svoje iskustvo: „Često sam kasnila, propuštala zakazane sastanke, miješala dane, ili gubila stvari poput novčanika ili ključeva”. Ona je dijagnozu dobila tek kasnije u životu, tokom doktorskih studija u Ujedinjenom Kraljevstvu.

Simptomi ADHD-a uključuju hiperaktivnost, impulsivno ponašanje i poteškoće sa pažnjom. Zanimljivo je da se kod odraslih simptomi mogu razlikovati od onih kod djece. Prema podacima Nacionalnog instituta za mentalno zdravlje SAD-a, najčešći znakovi uključuju čestu rasejanost, dezorganizaciju, loše upravljanje vremenom, gubljenje stvari i prekidanje drugih u razgovoru.

Prema stručnjacima, broj dijagnoza ADHD-a kod žena raste jer su one sklonije da potraže pomoć u vezi sa mentalnim zdravljem. Didem Sučuloglu Dikiči, psihijatrica iz Turske, ističe da su njene pacijentkinje često uspješne žene koje pate od depresije i iscrpljenosti, a da nisu ni svjesne svog poremećaja. Dr. Ulrih Miler Sedžvik dodaje da je dijagnostikovao mnoge žene koje su doživele sindrom sagorevanja uzrokovan ADHD-om.

Tokom godina, razlika u dijagnozama između polova se smanjuje. Na svakih četiri dečaka sa dijagnozom ADHD-a dolazi jedna devojčica, dok se taj odnos u odraslom dobu približava 2:1. Stručnjaci naglašavaju da su simptomi kod devojčica često suptilniji, što otežava njihovo prepoznavanje. Doktor Miler Sedžvik navodi da su društveni standardi i očekivanja također važni faktori koji doprinose kasnoj dijagnozi kod devojčica.

U Engleskoj, broj pacijenata kojima su prepisani lekovi za lečenje ADHD-a gotovo se utrostručio u poslednjoj deceniji. Iako se postavlja pitanje da li postoji veza između vremena provedenog ispred ekrana i ADHD-a, doktor Miler Sedžvik naglašava da je teško procijeniti kakav uticaj ovo ima na razvoj poremećaja.

Za postavljanje dijagnoze ADHD-a, neophodno je detaljno ispitivanje obrasca života pacijenta, a lekari često preporučuju prilagođavanje i promene u okruženju pre nego što prepisuju lekove. Stimulansi, amfetamini ili metilfenidati, često se koriste za smanjenje simptoma, dok kognitivno-bihevioralna terapija može pomoći pacijentima koji ne podnose lekove.