Vidovdan u pravnoj tradiciji Crne Gore

Pravo ne nastaje uvijek samo u skupštinama ili drugim institucijama, niti svoju snagu crpi isključivo iz državne prinude. Nerijetko ono izvire iz mnogo dubljih slojeva društvenog života: iz običaja, kolektivnog pamćenja, vjerskih uvjerenja i istorijskih predanja koja oblikuju zajednički osjećaj pravde i dužnosti.

Upravo iz te perspektive vrijedi postaviti pitanje, na današnji dan koji nosi snažnu simboliku: da li je i vidovdansku zavjet, osim svoje duhovne i kulturne dimenzije, ostavio prepoznatljiv trag i u spontano izrasloj pravnoj tradiciji Crne Gore? U tom smislu izdvojićemo dva značajna pravna akta. Prvi je Stega crnogorska i brdska, čiji je jubilej 230 godina od donošenja upravo ove godine. Stega, iako sa svega 6 članova, jedan je od centralnih akata, od značaja za razvoj moderne državnosti Crne Gore, njome je stvorena odbrambena i politička zajednica, sa centralnom vlašću Mitropolita Petra I Petrovića Njegoša, i sa osnovom je naš poznati istoričar i pravnik Čedomir Lučić označava kao akt konstitucionalnog karaktera.

Vidovdanski zavjet i predanje o izdaji Vuka Brankovića služi kao vrijednosni i legitimizacijski izvor norme u članu 3 Stege crnogorske i brdske, a koja treba da obezbijedi čvrstinu uspostavljene odbrambene, ali i političke zajednice.