MONTGOMERI OTKRIO: SAD ZNALE ZA ŠVERC CIGARETA, ĐUKANOVIĆ TO PRAVDAO

Bivši američki ambasador u SFRJ Viliijam Montgomerij izjavio je da su Sjedinjene Američke Države znale za šverc cigareta prema Italiji tokom devedesetih i početka dvijetih. U intervjuu za Vijesti, Montgomerij je govorio o bivšem predsjedniku Crne Gore Milu Đukanoviću i njegovoj političkoj strategiji u periodu raspada Jugoslavije i kasnijeg puta ka nezavisnosti.

Posebnu pažnju izazvali su njegovi navodi da su SAD bile upoznate sa švercom cigareta prema Italiji, kao i tvrdnja da su Britanci zbog toga željeli da Đukanović ode sa vlasti. Prema Montgomeriju, Đukanović je takve aktivnosti pravdao potrebom finansiranja crnogorske Vlade u tadašnjim političkim i ekonomskim okolnostima.

Ovaj dio intervjua izazvao je burne reakcije u javnosti, jer se prvi put iz usta visokog bivšeg američkog diplomate otvoreno govori o saznanjima međunarodnih krugova kada je riječ o duvanskom tranzitu preko Crne Gore. Iako Montgomerij nije iznio pravne kvalifikacije niti govorio o eventualnoj krivičnoj odgovornosti, njegove riječi dodatno podgrijavaju dugogodišnje sumnje i političke kontroverze koje prate period duvanske afere.

Tema šverca cigareta decenijama predstavlja jednu od ključnih tačaka političkih sukoba u Crnoj Gori. Jedni tvrde da je riječ o međunarodno organizovanom kriminalnom poslu koji je imao zaštitu dijela državnih struktura, dok drugi insistiraju da je cijela priča korišćena kao politički instrument pritiska na tadašnje crnogorsko rukovodstvo u periodu razlaza sa Beogradom i borbe za nezavisnost.

Bez obzira na političke interpretacije, Montgomerijevi navodi imaju posebnu težinu upravo zato što dolaze od čovjeka koji je u tom periodu bio direktno uključen u regionalnu diplomaciju i odnose Vašingtona prema Crnoj Gori i Srbiji. Njegova izjava će sigurno ponovo otvoriti pitanje šta su međunarodne službe i zapadne države zaista znale o duvanskom tranzitu preko Balkana – i koliko su dugo bile spremne da to tolerišu zbog geopolitičkih interesa u regionu.