Budimpešta: Pokušaj izborne prevare, zloupotrebljeni podaci više od 400 Roma

Mađarska Nacionalna izborna kancelarija (Nemzeti Választási Iroda, skraćeno NVI) potvrdila je informacije dnevnog lista Népszava prema kojima je pokušana zloupotreba ličnih podataka više od 400 Roma u 18. okrugu u Budimpešti. Podaci su zloupotrebljeni tako što su pod sumnjivim okolnostima htjeli da ih registruju u poseban birački spisak za nacionalne manjine, tzv. Narodnosni birački spisak.

Kako je NVI potvrdio za ovaj mađarski list, lokalna izborna kancelarija 18. okruga u Budimpešti predala je 24. marta 2026. godine žalbu protiv nepoznatog počinioca, zbog „falsifikovanja javnih dokumenata i sumnje na krivično djelo protiv izbornog poretka“. Sumnju su izazvali potpisi na brojnim zahtjevima za upis u registar romskog Narodonosnog biračkog spiska koje je podnio opunomoćeni agent za usluge, prenosi N1.rs.

Kao što navodi NVI, radi se o pokušaju masovne izborne prevare, koja je pogodila 414 ljudi. Lokalna izborna komisija poslala je svih 414 podnetih zahtjeva istražnom organu. Nacionalne manjine u Mađarskoj prema zakonu mogu da biraju svoje punopravne predstavnike u mađarskom parlamentu. Da bi neko glasao za manjinsku listu, mora se prethodno registrovati kao birač određene nacionalne manjine. U tom slučaju, pripadnik nacionalne manjine gubi pravo da glasa za partijske liste, ali i dalje može da glasa za direktnog, pojedinačnog kandidata u svojoj izbornoj jedinici.

Oni koji glasaju za manjinske liste, pored listića sa direktnim kandidatima dobijaju poseban glasački listić, na kojem mogu da biraju samo jednu, odnosno svoju manjinsku listu. U Mađarskoj manjinske liste imaju značajne olakšice za ulazak u parlament u poređenju sa redovnim političkim partijama. Dok partije moraju da pređu cenzus od 5 odsto na nacionalnom nivou, za manjinske liste važi preferencijalna kvota, prema kojoj je za jedan mandat potrebno samo četvrtina (25 odsto) glasova u odnosu na broj onih, koji su potrebni za jedan mandat na partijskoj listi.

Potrebno je više od 20.000 glasova da bi imali predstavnika, a Romima je potrebno više od 20.000 važećih glasova da bi imali svog punopravnog zastupnika u mađarskom parlamentu, piše dnevnik Népszava. Dodaju da nosilac romske manjinske liste, predsjednik Nacionalne romske samouprave Ištvan Aba-Horvat, koji – iako je decenijama član Orbanovog Fidesa – obećava da neće predstavljati stranku, već interese romske zajednice. Od 228.472 Roma koji žive u Mađarskoj, njih 47.427 se registrovalo u romski Narodonosni birački spisak na parlamentarnim izborima 12. aprila.

Zanimljivo je i da od 13 priznatih nacionalnih manjina u Mađarskoj samo Samouprava Srba ne učestvuje sa svojom listom na parlamentarnim izborima. Podsjetimo, predsjednik Romske partije Srbije Srđan Šajn ukazivao je u više navrata, pa i pred lokalne izbore, koji su odžani 29. marta, da se u Srbiji zloupotrebljavaju u izbornim procesima socijalno ugroženi građani, među kojima je i veliki broj Roma.