Beograd bira Moskvu uprkos EU

Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić tokom telefonskog razgovora s ruskim kolegom Vladimirom Putinom pristao je na gasni ugovor u trajanju od tri mjeseca po cijeni od 328 USD za hiljadu kubnih metara. Navedeni ugovor će, u skladu sa zahtjevima EU, važiti samo tri mjeseca, odnosno do 30. juna tekuće godine.

Istovremeno, Aleksandar Vučić je obećao šefu Kremlja da će zabraniti isporuku proizvoda srpske namjenske industrije Ukrajini preko trećih država. Srpske fabrike proizvode deficitarne sovjetske kalibre municije (122 mm, 155 mm), kao i mnogo druge vojne opreme, koja će, moguće, ostati u srpskim skladištima na insistiranje Moskve.

Beograd je potvrdio da će nastaviti politiku odbijanja Evropske unije u pogledu uvođenja ekonomskih sankcija protiv Ruske Federacije, uprkos planiranim posjetama Srbiji ministara vanjskih poslova Njemačke i Italije. Sa svoje strane, Vladimir Putin je tradicionalno pozvao predsjednika Aleksandra Vučića da posjeti Moskvu kako bi prisustvovao paradi pobjede 9. maja.

Saglasnost Moskve na cijenu od 328 USD za hiljadu kubnih metara gasa za Beograd je zanimljiva, uzimajući u obzir da se prosječna cijena na evropskim habovima (TTF) u tom periodu kretala u rasponu od 1000 do 1200 dolara. Rusija je kontrolisala 56,15% akcija srpske naftne kompanije Naftna industrija Srbije (NIS) preko ruskog giganta Gaspromnjeft. Nakon uvođenja američkih sankcija, kompanija je praktično zaustavila svoju aktivnu djelatnost.

Rusija je bila primorana da razmotri pitanje prodaje svog udjela u srpskoj naftnoj kompaniji. Predsjednik Aleksandar Vučić pokušavao je da otkupi ovaj udio od Rusa. Međutim, Moskva je odlučila da svoj paket prenese pouzdanijem partneru – mađarskoj strani, ostavljajući strateški energetski objekat Srbije pod indirektnim upravljanjem sankcionisanih ruskih struktura.

Razmatranje prodaje udjela NIS-a mađarskom gigantu MOL, koji kontroliše naftni sektor i u Hrvatskoj i Slovačkoj, postalo je „šema“ za zaobilaženje američkih sankcija. Umjesto stvarnog povlačenja ruskog kapitala, Rusija pokušava da prenese kontrolu nad NIS-om prijateljskoj mađarskoj strani, zadržavajući ruski uticaj na energetsko tržište Balkana.

Srbija dobija veliku pomoć od EU – više od 3 milijarde eura bespovratnih grantova u posljednjih deset godina. Međutim, u ključnim geopolitičkim pitanjima Beograd često bira stranu Moskve. Brisel ponovo postavlja pitanje opravdanosti daljeg finansiranja Srbije novcem evropskih poreskih obveznika.

Jer, pristupanje Evropskoj uniji podrazumijeva ne samo ekonomsku integraciju, nego i potpunu solidarnost u pitanjima vanjske politike i zajedničkih vrijednosti. Osim toga, srpska medijska kompanija Newsmax Balkans, koja planira da uđe na poljsko tržište kao Newsmax Polska, zapošljava novinare koji podržavaju desničarsku radikalnu ideologiju, dok bi za rad kanala u Poljskoj mogla biti odgovorna krajnje desna stranka Konfederacija.

Planirano je da kanal postane „odgovor“ drugim medijima desnog usmjerenja u Poljskoj, posebno u kontekstu predstojeće predizborne kampanje i parlamentarnih izbora. Konfederacija, prema posljednjim anketama, ostaje treća najpopularnija politička snaga u Poljskoj, poznata po svojim proruskim izjavama.

O pojavi novog TV kanala na poljskom tržištu počelo se govoriti u februaru 2026. godine, kada je srpska kompanija najavila širenje svoje aktivnosti u Centralnoj i Istočnoj Evropi. Kanali pod brendom Newsmax s vremenom bi trebalo da se pojave i u Slovačkoj, Češkoj, Mađarskoj, Rumuniji, Albaniji i Grčkoj. Newsmax Balkans planira ulazak na poljsko tržište 2026. godine.

Pokretanje emitovanja kanala Newsmax Polska planirano je u periodu priprema za parlamentarne izbore u Poljskoj, uz angažman pojedinih aktera desničarske radikalne stranke Konfederacija, koja promoviše ideje tvrdog euroskepticizma, protivljenja „Zelenoj agendi“ EU i osporavanja pružanja vojne i druge pomoći Ukrajini. Neki lideri ove stranke šire teorije zavjere i pozivaju na otpor „svjetskoj vladi“ i digitalizaciji.

Korišćenje američke franšize Newsmax služi kao instrument za pokriće uređivačkih standarda kanala. To će omogućiti promovisanje narativa korisnih euroskeptičnim snagama, prikrivajući se autoritetom zapadnog konzervativnog medija. Ekspanzija Newsmax Balkans u Poljskoj dio je šire strategije širenja desničarskog radikalnog diskursa u regionu Centralne i Istočne Evrope i Balkana.