FLUX i evropski projekat TECH TALES

Nevladino udruženje FLUX iz Crne Gore dio je međunarodnog projekta TECH(ing) TALES WITH A TWIST for the children of the present – inovativne inicijative koja spaja obrazovanje, tehnologiju i dizajn kako bi klasične bajke približila djeci. Projekat traje tri godine i ima za cilj da poznate bajke dobiju novo značenje i budu predstavljene kroz nove medije – interaktivne knjige sa elementima proširene stvarnosti (Augmented Reality), audio-knjige i multimedijalne izložbe.

Djeca u projektu nijesu samo publika – ona aktivno učestvuju u stvaranju sadržaja. Kroz radionice razvijaju kreativnost, empatiju i kritičko mišljenje, dok se bave važnim temama kao što su identitet, prijateljstvo, različitosti, toksični maskulinitet, društveni status i nasilje. Kroz ovaj projekat djeca dobijaju priliku da kreativno izraze svoje ideje i kroz priče promišljaju savremene društvene izazove – saopšteno je iz NVU FLUX.

TECH TALES se, kako dodaju, nadovezuje na prethodni projekat TwistedEDU, kroz koji je razvijena „Twisted Tales“ metodologija za rad sa djecom. Ovu metodologiju godinama je razvijao tim pedagoga, dječjih psihologa i kreativaca, sa ciljem da kroz strukturiran, ali fleksibilan pristup podstakne kreativnost, empatiju i kritičko mišljenje, otvarajući teme kao što su raznolikost, prihvatanje i prevazilaženje izazova.

Ova metoda koristi bajke kao alat za učenje, inspirišući djecu da u pričama učestvuju ne samo kao slušaoci, već i kao aktivni stvaraoci. Kroz pripovijedanje, ilustraciju, zvuk i animaciju, djeca razvijaju vještine samoizražavanja, saradnje i kritičkog mišljenja, dok istražuju savremene teme – navodi se u saopštenju.

TwistedEDU je kao obrazovni projekat spojio kreativno učenje i društveno uključivanje, koristeći reinterpretaciju poznatih bajki za istraživanje tema stigme i važnih društvenih pitanja. U proces su bili uključeni i odrasli – roditelji, bake i deke – čime je dodatno osnažen međugeneracijski dijalog.

Kroz projekat su razvijeni edukativni i digitalni alati koji podstiču kreativnost, interkulturalni dijalog i razvoj savremenih vještina – saopšteno je iz NVU FLUX. Kako dodaju, nastale bajke su prevedene na više jezika, a planirano je i njihovo prilagođavanje znakovnom jeziku, čime se dodatno doprinosi inkluziji.

U okviru projekta TECH TALES rade se interaktivne knjige sa proširenom stvarnošću, među kojima je „Alen i čarobna lampa“, autora Miroslava Minića i Marka Pejovića, nastala po motivima priče Miroslava Minića. Tu su i „Željka i Sniježna kraljica“ Marka Pejovića, kao i „Princeza i njen prijatelj žabac“ autorke Kaline Maleske iz Sjeverne Makedonije.

Nedavno su objavljene i nove audio-priče „Filip i papirno pozorište“ Kaline Maleske, „Mira iz koralnog mora“ Laure Nimejer, „Pokahontas se dosađuje“ Sonje Ajsman i „Palčica Nigdenka“ Katerine Babkine – navodi se u saopštenju.

Tokom 2025. godine, kako dodaju, održano je 12 radionica u 10 zemalja, u kojima je sudjelovalo više od 400 djece u dobi od šest do 12 godina. Rezultati radionica postaju dio knjiga, AR iskustava, izložbi, animacija i izvedbi, čime se njihova obrazovna vrijednost proširuje i izvan samih radionica.

TECH TALES okuplja sedam partnera iz šest evropskih zemalja: Institut za transmedijski dizajn i Art Rebel 9 (Slovenija), Vienna Design Office (Austrija), NVU FLUX (Crna Gora), ART TRANSPARENT (Poljska), Grupa „Hajde da…“ (Srbija) i IAAC – FabLab Barcelona (Španija). Projekat finansira Evropska unija kroz program Kreativna Evropa.

Projekat TECH TALES prepoznat je kao primjer dobre prakse od strane Creative Europeu Austriji i objavljen na zvaničnom sajtu Saveznog ministarstva za stanovanje, umjetnost, kulturu, medije i sport Austrije, zbog inovativnog pristupa koji povezuje pripovijedanje, obrazovanje i društveni uticaj.

TECH TALES je nedavno uvršten među 50 projekata programa Kreativna Evropa, koji su prezentirani u publikaciji „Tracing Constellations: Stories of Culture, Cooperation and Impact across Creative Europe Cooperation Projects (2021–2024)“, a koju je objavila Evropska izvršna agencija za obrazovanje i kulturu (EACEA).

NVU FLUX iz Crne Gore ima važnu ulogu u projektu – doprinosi dizajnerskim znanjem, organizuje radionice u školama i zajedno sa ostalim članicama priprema interaktivnu izložbu koja će u Crnoj Gori biti predstavljena u okviru FLUID dizajn foruma 2027. godine na Cetinju. Izložbe će biti organizovane i u Beču (septembar 2026), Barseloni (decembar 2026) i Vroclavu (maj 2027) – saopšteno je iz tog Udruženja.

U Crnoj Gori projekat sprovodi NVU FLUX, uz kofinansiranje Ministarstva regionalno-investicionog razvoja i saradnje sa nevladinim organizacijama. Pridruženi partneri su OŠ „Mirko Srzentić“ iz Petrovca, Kreativni kutak „Učitelj Miki“ iz Podgorice i „Pričotvorci“ iz Tivta.