Švedska razmatra uvođenje eura nakon ulaska u NATO

Nakon ulaska u NATO prije gotovo dve godine, Švedska se suočava s pitanjem uvođenja eura. Švedska ministarka finansija Elizabet Svanteson tokom rasprave u parlamentu najavila je da će vladajuća koalicija započeti analizu prednosti i mana takvog poteza, ali je naglasila da se to pitanje neće otvarati prije parlamentarnih izbora koji će se održati u septembru.

Svanteson je istakla da je potrebna obimna analiza koja će uključivati i razmatranje bezbjednosne situacije. U vladajućoj koaliciji, koja se sastoji od Moderata, Stranke centra i Liberala, postoji podrška za pokretanje debate o uvođenju eura, dok se sve četiri stranke ljevičarske opozicije, predvođene Socijaldemokratskom partijom, protive ovom potezu.

Građani Švedske su već 2003. godine izrazili protivljenje promjeni valute na referendumu, kada je uz visoku izlaznost od 82 odsto, 55 procenata birača glasalo protiv uvođenja eura. Tadašnje raspoloženje među strankama bilo je slično, osim što Socijaldemokratska stranka nije zauzela stav zbog unutrašnjih nesuglasica. Prema ugovoru o pristupanju Evropskoj uniji, Švedska je obavezna da uvede euro, ali ne postoji rok za to.

Trenutno, Švedska nije u programu ispunjavanja kriterijuma konvergencije (ERM II), što znači da nema mogućnost da uvede zajedničku valutu. Osim Švedske, euro ne koriste ni Danska, Mađarska, Poljska, Rumunija i Češka. Danska ima izuzeće iz Mastrihtskog sporazuma iz 1992. godine i odbila je uvođenje eura na referendumu 2000. godine, dok preostale četiri zemlje trenutno ne planiraju da ispune kriterijume konvergencije.