CGO: Rekordan budžet ne donosi visoke rezultate Univerziteta Crne Gore

Centar za građansko obrazovanje (CGO) ukazao je na slab plasman Univerziteta Crne Gore (UCG) na relevantnim međunarodnim rang-listama koje ocjenjuju visokoškolske institucije na osnovu različitih akademskih i istraživačkih kriterijuma.

CGO napominje da rangiranje ne mora nužno odražavati stvarni kvalitet univerziteta, ali pruža studentima i akademskom osoblju uvid u međunarodnu poziciju institucija. S obzirom na moguće manipulacije podacima radi bolje promocije, važno je, navode, sagledati širu sliku i koristiti više izvora.

“Najčešće se crnogorskoj javnosti prezentuje plasman UCG-a na Webometrics listi, i to pretežno kada dođe do napretka. Na ovaj način, zanemarivanjem ostalih mjerodavnih listi, pruža se ograničen uvid u realan plasman univerziteta na globalnom nivou. Na posljednjoj Webometrics listi iz januara 2026. godine UCG je zauzeo 1.893. mjesto, što je pad u odnosu na prethodni period, jer je prije godinu dana bio na 1.737. poziciji, a 2019. godine na 1.633.

Ova lista koja obuhvata 30,000 univerziteta uzima u obzir tri dimenzije: vidljivost, transparentnost/otvorenost i izvrsnost. Poređenja radi, na istoj listi, Univerzitet u Beogradu je na 336, Univerzitet u Zagrebu na 438, a Univerzitet u Ljubljani na 310 mjestu”, navodi se u saopštenju koje potpisuje asistent na projektima Ivan Kašćelan.

Kako kažu iz CGO-a, iako ne postoji širi konsenzus oko relevantnosti međunarodnih rang-lista, neke od njih uživaju veće povjerenje akademske zajednice. “Jedna od njih – QS University Rankings – rangira univerzitete na osnovu istraživačkih kvaliteta i akademske reputacije. Posljednja globalna edicija, objavljena u junu 2025. godine, obuhvatila je 1507 univerziteta, među kojima se UCG nije našao. Na evropskoj listi koja okuplja 959 univerziteta, UCG je rangiran pri samom dnu – u rasponu od 701. do 900. mjesta”, kažu iz CGO-a.

Kako dodaju, UCG nije zavrijedio mjesto ni na Academic Ranking of World Universities, listi najboljih svjetskih univerziteta koju kreira ShangaiRanking Consultancy organizacija. “Rangiranje na ovoj listi se vrši na osnovu kvaliteta obrazovanja/uspjeha alumnista, kvaliteta nastavnog kadra i ukupnog akademskog učinka prilagođenog veličini institucije”, naveli su.

Kako su dalje saopštili, Times higher education (THE) je još jedna relevantna međunarodna lista, čiji kriterijumi uključuju kvalitet nastavnog i istraživačkog okruženja. “Ovim rangiranjem obuhvaćeno je oko 3.000 univerziteta, pri čemu se UCG nalazi u donjem dijelu liste, rangiran ispod 1.501. mjesta, bez preciznog numeričkog određenja. Na međunarodnoj listi najboljih univerziteta pod nazivom US News Best Global Universities, UCG zauzima 2016. mjesto, od ukupno 2551 univerziteta iz cijelog svijeta”, dodaju u saopštenju.

CGO smatra da ovi podaci jasno opominju na potrebu za značajno drugačijim pristupom u radu UCG. Iako je budžet UCG u 2026. godini rekordnih 40,5 miliona eura, rezultati na mjerodavnim međunarodnim rang-listama pokazuju da to ne rezultira adekvatnim akademskim i istraživačkim učinkom. To sugeriše da je neophodno fokusirati se na unapređenje kvaliteta nastave, istraživačkog rada i međunarodne saradnje kako bi se poboljšala globalna pozicija UCG i obezbijedila veća prepoznatljivost i konkurentnost na međunarodnom nivou”, zaključuju u saopštenju.