Prođoh Crnom Gorom: Razglednice kao priče o identitetu

U vremenu brzih slika i kratke pažnje, projekat „Prođoh Crnom Gorom – Made in Montenegro“ vraća fokus na razglednicu kao vrijedan kulturni medij i savremeni nosilac identiteta prostora. Kroz pažljivo osmišljenu seriju od 25 ilustriranih razglednica, po prvi put su na jednom mjestu predstavljene sve crnogorske opštine, svaka kroz svoj prepoznatljivi simbol, arhitekturu ili motiv.

Iza projekta stoji Viva Vero d.o.o. koja se prvenstveno bavi izdavaštvom knjiga i časopisa Komun@ i organizacijom brojnih kulturnih događaja. Nosilac projekta je arhitekta Vildan Ramusović, a u njegovoj realizaciji učestvovala je i Nikolina Ćoso, studentica Fakulteta za dizajn i multimediju Univerziteta Donja Gorica. Njihova saradnja rezultirala je autorskom edicijom koja spaja savremeni grafički dizajn, ilustraciju i štampani medij, oslanjajući se istovremeno na tradiciju i savremeni vizuelni jezik.

Umjesto klasičnog suvenira, razglednice su zamišljene kao mali vizuelni zapisi o prostoru — kao način da se kulturna, prirodna i arhitektonska raznolikost Crne Gore sagleda cjelovito, ravnopravno i bez hijerarhije. Svaka opština dobila je svoje mjesto i svoju priču, što projektu daje dodatnu simboličku težinu u kontekstu očuvanja lokalnih identiteta.

Posebna vrijednost projekta ogleda se u njegovoj edukativnoj dimenziji. Razglednice su tehnički i konceptualno osmišljene tako da mogu funkcionisati i kao interaktivna igra: grafički i tekstualni dio razdvajaju se perforacijom, čime se podstiče aktivno učenje i povezivanje slike sa informacijom. Na taj način, projekat se naročito obraća djeci i mladima, ali i roditeljima koji žele da im na jednostavan i kreativan način približe gradove, simbole i prostore Crne Gore.

U tom smislu, komplet razglednica ima poseban značaj i za crnogorsku dijasporu, kao most prema domovini i sredstvo kroz koje se najmlađima prenosi osjećaj pripadnosti, znanje o prostoru i svijest o kulturnoj raznolikosti zemlje porijekla. Proces realizacije obuhvatio je terenski rad širom Crne Gore, prikupljanje autentičnih referenci, izradu ručno crtanih ilustracija i njihovu digitalnu obradu, kao i kompletnu tehničku pripremu i završnu obradu razglednica.

Posebna pažnja posvećena je kvalitetu štampe i dorade, kako bi finalni proizvod imao dugoročnu estetsku i upotrebnu vrijednost. Odštampana je prva, nekomercijalna serija od 100 kompleta. Projekat je sufinansiran od strane Ministarstva kulture i medija Crne Gore, u okviru konkursa za sufinansiranje projekata od značaja za razvoj kreativnih industrija, čime je dodatno potvrđen njegov javni i kulturni značaj.

„Prođoh Crnom Gorom“ predstavlja konkretan primjer kako savremeni dizajn i ilustracija mogu biti snažan alat očuvanja kulturne baštine, ali i način da se tradicionalne forme — poput razglednice — reinterpretiraju i učine relevantnim u savremenom društvenom i obrazovnom kontekstu.