Mjere zaštite Stare masline u Baru donose rezultate

Kuća maslina u Baru planira brojne mjere za očuvanje vitalnosti Stare masline, jednog od najstarijih stabala na svijetu, koje je u prošlosti bilo ugroženo. Ove aktivnosti uključuju izradu pristupne rampe za osobe s invaliditetom, dodavanje nedostajuće ograde i formiranje nacionalnog udruženja maslinara, a sve u cilju boljeg upravljanja ovim spomenikom prirode.

Berba plodova Stare masline u oktobru 2025. godine pokazala je da je svako stablo rodilo, što je rezultiralo proizvodnjom limitirane serije maslinovog ulja pod nazivom “Stara maslina”. Plan upravljanja stablom Stare masline, koji traje od 2024. do 2028. godine, definira dugoročne ciljeve zaštite, očuvanja i održivog razvoja ovog prirodnog dobra. U okviru plana predviđeno je ukupno 35 mjera, a Kuća maslina će sprovoditi redovan monitoring fiziološkog stanja stabla zbog eventualnih bolesti i štetočina.

Izvršna direktorka Kuće maslina, Marija Markoč, ističe da će u saradnji s Biotehničkim fakultetom i Upravom za bezbjednost hrane, veterine i fitosanitarne poslove, nastaviti sa preventivnim mjerama kako bi se spriječila pojava bolesti. “Kuća maslina će uraditi nezavisno postavljanje ploče i klopki s atraktantom za kontrolu štetočina”, navodi se u programu rada. Pored toga, izvršena su mjerenja nivoa podzemnih voda kako bi se osiguralo da ne ugroze korijenski sistem stabla.

U cilju daljeg unapređenja zaštite, formiran je međunarodni tim stručnjaka koji će analizirati uticaj platoa oko Stare masline i predložiti mjere za optimalan rast i razvoj stabla. Ovaj tim čine stručnjaci iz Crne Gore, Hrvatske i Italije, a njihovi nalazi biće ključni za buduće aktivnosti. Takođe, Kuća maslina je obratila Opštini Bar za obezbjeđivanje finansijskih sredstava za izradu rampe za OSI i adaptaciju kovane ograde na ulazu.

U okviru plana saradnje, Kuća maslina planira potpisivanje memoranduma s udruženjima maslinara iz opštine Bar, te inicira osnivanje jedinstvenog nacionalnog udruženja maslinara. “Nažalost, i dalje je prisutna negativna konkurencija među maslinarima, koja onemogućava adekvatan rast i napredak na međunarodnom nivou”, zaključuju iz Kuće maslina. Stablo Stare masline, koje je zaštićeno od 1957. godine, proslavilo je 27. novembra 2025. svoj 2.250. rođendan.