X-59 probio zvučni zid, otvara put tihim brzim putničkim avionima

Eksperimentalni tihi nadzvučni avion X-59 američke svemirske agencije NASA-e dostigao je važnu prekretnicu probivši zvučni zid tokom probnog leta iznad pustinje Mohave u Kaliforniji. Ova prekretnica približava NASA-u cilju da promijeni budućnost komercijalnog nadzvučnog vazdušnog saobraćaja.

X-59 je poletio iz vazduhoplovne baze Edwards pod upravom NASA-inog testnog pilota Jima "Clue" Lessa. Nakon 81 minuta leta, avion je sigurno sletio, čime je završio svoj prvi nadzvučni let i započeo novu fazu testiranja.

Tokom leta obavljenog 5. juna, X-59 se popeo na visinu od 13.228 metara i premašio brzinu zvuka, dostigavši brzinu od 1,077 Macha, odnosno skoro 1,1 Mach. Avion F-15 je letio uz X-59 kako bi pratio njegovo ponašanje i prikupio podatke.

Iako je glavni cilj, odnosno probijanje zvučnog zida, uspješno ostvaren, istraživači nijesu uspjeli zabilježiti zvučni potpis X-59. Zvučni prasak koji je proizveo F-15 bio je preglasan za senzore, pa nije bilo moguće izdvojiti jedinstveni zvuk aviona X-59. Ipak, ovaj let predstavlja značajno dostignuće za NASA-u i njene inženjere.

Od svog prvog leta u oktobru, X-59 je obavio 16 probnih letova pri manjim brzinama. Najnovija misija pokazala je da avion funkcioniše prema očekivanjima kada leti nadzvučnim brzinama.

X-59 je razvijen kako bi riješio jedan od ključnih problema nadzvučnog letenja, a to je smanjenje glasnih zvučnih praskova koji su spriječili razvoj nadzvučnih letova iznad kopna. Avion se razlikuje od ostalih nadzvučnih aviona, sa dugim i uskim tijelom te oštrim, izduženim nosom. Inženjeri su ga projektovali kako bi udarni talasi bili raspoređeni, umjesto da se spoje u jedan snažan talas pritiska.

Tradicionalni nadzvučni avioni proizvode glasan prasak kada njihovi udarni talasi stignu do tla, ali je X-59 osmišljen da bude znatno tiši. Umjesto zaglušujuće eksplozivne buke, ljudi na tlu bi trebali čuti blaži zvuk sličan zatvaranju vrata automobila u daljini. Ovaj znatno manji akustični uticaj jedan je od glavnih NASA-inih ciljeva za ovaj avion.