Satelit težak 600 kilograma danas će pasti na Zemlju, Van Allen Probe A se vraća u atmosferu

Satelit težak 600 kilograma danas će pasti na Zemlju, nakon što je NASA-in Van Allen Probe A više od decenije proučavao radijacione pojasove oko Zemlje i proveo gotovo 14 godina u orbiti.

Većina letjelice vjerovatno će izgorjeti pri ponovnom ulasku u atmosferu, dok bi manji fragmenti mogli preživjeti i pasti na Zemlju. Naučnici ističu da je veoma teško precizno odrediti tačno mjesto pada. Pute%a ponovnog ulaska zavisi od više faktora, uključujući atmosferske uslove i brzinu kojom se letelica spušta ka planeti. Ipak, stručnjaci smatraju da će eventualni preživeli fragmenti najverovatnije pasti u okean, jer oko 70 odsto Zemljine površine pokriva voda; verovatnoća da delovi satelita padnu u blizini naseljenih područja je veoma mala. Verovatnoća da satelit povredi nekoga na Zemlji oko 1 prema 4.200.

Šta je Van Allen Probe A? Proba A, lansirana u avgustu 2012. godine zajedno sa identičnim satelitom Van Allen Probe B, imala je cilj da proučava radijacione pojasove oko Zemlje, poznate kao Van Allenovi pojasovi. Ove pojasove sadrže visokoenergetske naelektrisane čestice koje drži Zemljino magnetsko polje. Njihovo proučavanje pomaže naučnicima da bolje razumiju kako zvano svemirsko vreme utiče na satelite, astronaute i tehnologiju na Zemlji. Dve sonde kretale su se u eliptičnoj orbiti iznad Zemlje, između približno 618 kilometara i 30.415 kilometara iznad Zemlje. Misija je prvobitno planirana da traje dve godine, ali su obe letelice radile mnogo duže nego što je očekivano. Sonda A prikupljala je naučne podatke do oktobra 2019. godine, dok je sonda B radila do jula iste godine.

Zašto se satelit sada vraća na Zemlju? Stručnjaci vjeruju da je povećana solarna aktivnost uticala na raniji povratak satelita. Sunčeva aktivnost može zagrijati i proširiti gornje slojeve Zemljine atmosfere. Kada se to dogodi, sateliti u orbiti naiđu na veći otpor vazduha, što ih postepeno usporava i spušta ka planeti. Naučnici smatraju da je upravo to povećano trenje u atmosferi dovelo do toga da ovaj satelit izgubi visinu i počne da se vraća ka Zemlji.

Šta će biti sa drugim satelitom? Dok se očekuje da Van Allen Probe A ove sedmice uđe u Zemljinu atmosferu, njegov bliznjak ostaje u orbiti još nekoliko godina. Naučnici procjenjuju da bi Van Allen Probe B mogao da se vrati na Zemlju tek oko 2030. godine, jer se nalazi na nešto višoj orbiti i sporije gubi visinu. I nakon završetka misije, podaci koje su prikuplile ove sonde i dalje pomažu naučnicima da bolje razumiju svemirsko vrijeme, sigurnost satelita i dugoročno ponašanje objekata koji kruže oko Zemlje, prenosi BBC.

Treba napomenuti da ponovni ulazak satelita često nije precizan i da dnevne prognoze mogu varirati. Zbog toga se događaj pažljivo prati, a naučnici nastavljaju analizirati podatke koje su prethodno prikupile ove sonde kako bi unaprijedili razumijevanje svemira i dizajn budućih satelita.