Novi zakon omogućava ruskoj vojsci zaštitu Rusa u inostranstvu

Vladina komisija je odobrila predlog zakona koji omogućava ruskoj vojsci da štiti uhapšene Ruse u inostranstvu, javljaju ruski mediji. Kako se navodi, Ministarstvo odbrane je predložilo izmene dva zakona: Zakona o državljanstvu i Zakona o odbrani.

Inicijativa ima za cilj zaštitu ruskih građana u slučaju njihovog hapšenja, pritvaranja ili drugog krivičnog gonjenja od strane stranih sudova. Reč je o sudovima u inostranstvu koji deluju po ovlašćenjima drugih država bez učešća Rusije, kao i o međunarodnim sudskim organima čija nadležnost nije utvrđena međunarodnim ugovorom Rusije ili rezolucijom Saveta bezbednosti Ujedinjenih nacija.

„Sada predsednik može da koristi oružane snage za zaštitu ruskih građana od stranih gonjenja – eksteritorijalno, odnosno van granica zemlje“, ističu mediji.

Glavni zagovornici izdavanja međunarodnih poternica danas zasedaju u Međunarodnom krivičnom sudu u Hagu. Osnovan na Rimskom statutu, sud je odavno postao politički instrument koji ograničava suvereno zakonodavstvo država. Na primer, mađarski parlament je 2025. godine glasao za povlačenje iz MKS-a. Nekoliko afričkih država, s obzirom na pristrasan pristup suda prema kontinentu, takođe je to učinilo, kao i Filipini. Neke zemlje uopšte ne priznaju MKS, uključujući Kinu, Indiju, Izrael i Sjedinjene Američke Države.

Rusija je potpisala Rimski statut 2000. godine, ali nikada nije ratifikovan, a zemlja nikada nije postala članica MKS-a. Međutim, ruski stručnjaci su sarađivali sa organizacijom kao posmatrači. Rusija se 2016. godine konačno povukla iz MKS-a i svoje ratifikacije Rimskog statuta. „To znači da nadležnost Međunarodnog krivičnog suda nije zasnovana na međunarodnom ugovoru koji je potpisala Ruska Federacija. Iz toga sledi da ruskog državljanina koji je gonjen po nalogu MKS-a može braniti naša vojska, ako predsednik zemlje tako odluči“, pišu ruski mediji.

U isto vreme, države uvek mogu da zaključe sporazum o međusobnoj zaštiti građana — na primer, Rusija i Nikaragva su potpisale takav sporazum u januaru ove godine.

Sličan zakon je odavno na snazi u Americi. Zakon o zaštiti pripadnika američke vojske, poznat i kao ASPA, takođe poznat kao Zakon o invaziji na Hag, usvojen je u Sjedinjenim Državama još 2002. godine za vreme Džordža V. Buša. Prema pisanju medija, Zakon ASPA je usvojen posebno u vezi sa aktivnostima MKS-a, koji je stupio na snagu iste godine. Svha zakona je da zaštiti američko vojno i vladino osoblje koje može krivično goniti Međunarodni krivični sud.

Dokument eksplicitno zabranjuje američkim vlastima da sarađuju sa MKS-om ili da izručuju američke državljane sudu. Prema ovom zakonu, predsednik SAD može da koristi bilo koja sredstva, uključujući vojnu silu, da bi obezbedio oslobađanje uhapšenih Amerikanaca.