Gradska preduzeća pred blokadom zbog zakonskih promjena

Ukoliko Skupština Crne Gore do 31. marta usvoji dopune Zakona o privrednim društvima, gradska preduzeća imaće još tri mjeseca da usklade poslovanje, donesu nove statute, razriješe sadašnje izvršne direktore i izaberu nove, te smijene odbore direktora koje novo zakonsko rješenje ne prepoznaje.

Po novom Zakonu o privrednim društvima, čija je primjena počela 1. januara, rok u kojem su preduzeća morala da usklade poslovanje ističe 31. marta.

Saglasnost na nove statute i imenovanje direktora mora dati Skupština Glavnog grada, a na sjednici zakazanoj za 19. mart na dnevnom redu nema takve tačke. Kako je u Podgorici izvjesna kriza vlasti i moguća blokada rada Skupštine, pitanje je kakve bi to posljedice moglo da ima na gradsku komunalnu privredu, odnosno poslovanje Vodovoda, Puteva, Čistoće, Deponije, Zelenila...

Izmjene zakona sa novim rokom od tri mjeseca tražila je Zajednica opština Crne Gore, a detalje je za „Dan“ saopštila Mišela Manojlović, generalna sekretarka Zajednice opštine.

“U skupštinskoj proceduri je dopuna Zakona o privrednim društvima na osnovu koje je predloženo odlaganje primjene za još tri mjeseca. On nije uvršten u dnevni red naredne sjednice Skupštine Crne Gore. Takođe, u skupštinskoj proceduri je i Zakon o upravljanju društvima u državnom i opštinskom vlasništvu, koji se po prvi put donosi, a ni njega nema na dnevnom redu naredne sjednice. Ovim zakonom bi se odložila primjena na 12 mjeseci, što znači da bi preduzeća u tom periodu trebalo da usklade poslovanje”, kazala je Mišela Manojlović.

Manojlović je navela da su preduzeća dužna da donesu nove statute, imenuju novo rukovodstvo i da sve podatke i novi statut, koji mora da se usvoji i objavi u Službenom listu, pošalju Centralnom privrednom registru do 31. marta.

“Ti podaci se mogu samo elektronski predati, a njima elektronski sistem ne funkcioniše i sada ne može niko da se registruje,” navela je Manojlović.

Zamjenik gradonačelnika Podgorice Boris Spalević prije nekoliko dana je za „Dan“ saopštio da ga od moguće prinudne uprave u Glavnom gradu više brine novi Zakon o privrednim društvima, za koji smatra da nije dobro urađen. On je naveo da Zakon o lokalnoj samoupravi gradska preduzeća vidi na jedan način, a Zakon o privrednim društvima na drugi, te da su ove pravne norme u koliziji.

Manojlović potvrđuje da se ti zakoni u nekim rješenjima ne podudaraju. Ona objašnjava da se na privredna društva u vlasništvu opštine primjenjuje ne samo sistemski Zakon o lokalnoj samoupravi, već i Zakon o finansiranju lokalne samouprave, Zakon o državnoj imovini, Zakon o komunalnim djelatnostima, Zakon o radu i Zakon o sprečavanju korupcije, te da bi usklađivanje statuta sa sistemom lokalne samouprave po automatizmu povlačilo povredu odredbi Zakona o privrednim društvima.

“Ako bi se opštine odlučile da imaju odbor direktora za preduzeća, taj odbor bi imenovao direktora koji je u dvojakoj ulozi – kao direktor, a istovremeno i kao član odbora direktora, kako to propisuje Zakon o privrednim društvima. Ovakvo rješenje je u direktnoj koliziji sa sistemskim Zakonom o lokalnoj samoupravi prema kojem direktora, kao organa upravljanja opštinskog privrednog društva, imenuje skupština opštine, a ne odbor direktora. Osim toga, njegovom imenovanju mora da predhodi raspisivanje javnog konkursa na koji skupštinu opštine obavezuje član 24 stav 4 Zakona o radu. U slučaju da odbor direktora, neposrednom primjenom Zakona o privrednim društvima, preuzme nadležnost skupštine opštine za imenovanje direktora i da raspiše javni konkurs za izbor direktora, takav konkurs ne bi bio javni jer bi po njemu mogao biti izabran samo jedan od članova odbora direktora,” kazala je Manojlović.

Ona je dodala da je rješenje prema kojem je direktor istovremeno i član odbora direktora u direktnoj koliziji i sa Zakonom o sprečavanju korupcije.

“Direktor je javni funkcioner koji je takvim odredbama doveden u direktan konflikt interesa po osnovu vršenja dvije javne funkcije. U ovoj situaciji on svakako ima obavezu da podnese ostavku na funkciju člana odbora direktora, u suprotnom ta funkcija prestaje po automatizmu danom imenovanja za direktora,” navodi Manojlović.