ZOCG traži obaveznu konsultaciju poslanika sa lokalnim nivoom

Zajednica opština Crne Gore (ZOCG) uputila je Ministarstvu javne uprave izjašnjenje na inovirani Predlog Zakona o lokalnoj samoupravi, koji je objavljen krajem prošle godine. Kako ističu iz Zajednice opština, ovaj sistemski zakon, koji se priprema već nekoliko godina, treba da omogući unapređenje decentralizacije sistema vlasti, što je jedan od standarda Evropske unije.

Predlogom zakona predviđa se obaveza organa državne uprave da uključuju predstavnike lokalnih samouprava u postupku pripreme zakona koji se tiču njihovog položaja, prava i obaveza. ZOCG predlaže da se ova obaveza proširi i na poslanike Skupštine Crne Gore. "Predlogom su propisani brojni mehanizmi kontrole centralnih vlasti nad lokalnim samoupravama, ali se ne sagledavaju suštinski razlozi koji dovode do takve situacije", navodi se u izjašnjenju ZOCG.

Zajednica opština je dostavila ukupno 65 primjedbi i sugestija, naglašavajući potrebu da lokalne samouprave dobiju punu slobodu u organizaciji svojih administracija. Značajan broj primjedbi odnosi se na uslove za dobijanje i gubljenje statusa grada, s obzirom na to da se uvodi politipski sistem lokalne samouprave koji razlikuje gradove i opštine. Opštine koje dobiju status grada, prema predlogu, moći će da obavljaju određene poslove iz oblasti socijalne i dječije zaštite, kao i predškolskog obrazovanja.

ZOCG smatra da kapacitet opštine da pruža usluge i stanovnicima okolnih opština ne bi trebao biti uslov za sticanje statusa grada, jer je to teško dokazati dokumentima. Umjesto toga, predlažu da se uslovi odnose na broj i kvalifikacije zaposlenih. Takođe, ZOCG ukazuje na problem uslova koji isključuju opštine sa poreskim dugom iz sticanja statusa grada, smatrajući da je to posljedica dugotrajnih neprilagođenih politika centralnih vlasti.

U izjašnjenju se naglašava da rješenja iz ovog zakona treba da budu podsticajna za razvoj lokalne samouprave, a ne opterećujuća. "Politika decentralizacije treba da doprinese transformaciji opština u gradove sa većim nadležnostima i fiskalnom decentralizacijom, kako bi se stvorili odgovarajući uslovi za kvalitetno pružanje usluga građanima", dodaje se.

Ocijenjeno je da je odredba o gubitku statusa grada ako se tri godine ne ispunjavaju kriterijumi protivustavna, jer narušava autonomiju opština. Takođe, sporne su i odredbe koje se tiču osnivanja gradskih opština, kao i one koje daju Vladi pravo da obustavi akte skupštine opštine zbog proceduralnih nedostataka. Zajednica se protivi i odredbi koja ograničava lokalne samouprave da odaberu samo datum svog nastanka kao praznik, predlažući da ostanu postojeći praznici vezani za značajne istorijske događaje.