Pentagon naredio univerzitetima da revidiraju partnerstva s Kinom

Ministarstvo odbrane SAD-a naredilo je da 30 američkih univerziteta preispita partnerstva sa uglavnom kineskim univerzitetima i institucijama za vojnu obuku, dok administracija predsjednika Donalda Trampa pažljivo istražuje rastući globalni uticaj te zemlje. Univerziteti će izgubiti finansiranje ako u naredne dvije nedjelje ne završe tu reviziju i ne prekinu sve aranžmane koji se smatraju problematičnim.

Pentagon je u ponedjeljak saopštio da je cilj istraživanja finansiranih iz budžeta zaštititi od krađe i eksploatacije. „Ministarstvo rata“ – što je naziv Trampove administracije za Ministarstvo odbrane – „ima nultu toleranciju za akademska partnerstva koja ugrožavaju našu nacionalnu bezbjednost“, rekao je u saopštenju Emil Majkl, glavni tehnološki službenik Pentagona.

U saopštenju nijesu navedeni nazivi univerziteta, ali je jedan zvaničnik, koji ne želi da mu se objavi ime, rekao da su među njima Univerzitet Harvard, Institut Masačusetsa za tehnologiju (MIT) i Univerzitet Džons Hopkins. Sara Šprajcer, potpredsjednica Američkog savjeta za obrazovanje, koji predstavlja predsjednike koledža i univerziteta, izrazila je zabrinutost da objava Ministarstva bez ikakvih dokaza sugeriše da su univerziteti umiješani u nezakonita djela.

Pentagon je prošlog mjeseca objavio ažuriranu listu od 130 stranih institucija koje je optužio da se bave „aktivnostima koje povećavaju vjerovatnoću zloupotrebe istraživačkih i razvojnih napora koje finansira vlada SAD-a“. Velika većina tih institucija je kineska, među kojima su Univerzitet za nauku i tehnologiju Kine i Vojnomedicinska akademija Kine, a na listi je i nekoliko iranskih i ruskih.

Prva verzija te liste sastavljena je tokom prvog Trampovog mandata, a Šprajcer je rekla da se od tada većina univerziteta udaljila od istraživačkih partnerstava sa institucijama na spisku i dodala da je Savjet za obrazovanje uvijek sarađivao sa saveznom vladom kada je bilo zabrinutosti za nacionalnu bezbjednost.

Trampova administracija izražava duboku zabrinutost zbog aktivnosti Kine u SAD-u, spori se protiv kineskog vlasništva nad lukama na oba kraja Panamskog kanala, bori se protiv infrastrukturnih projekata finansiranih kineskom inicijativom „Pojas i put“ u regionu i protiv kineskih ulaganja u telekomunikacioni sektor. Ministarstvo pravde istražuje da li Univerzitet Harvard dozvoljava kineskim donatorima da iz stipendiranja isključuju američke studente, što je dio niza federalnih istraga koje je Trampova administracija pokrenula u borbi protiv najboljih univerziteta SAD-a.

Portparol Ambasade Kine je u saopštenju rekao da se Kina protivi „politizaciji normalnih naučnih, obrazovnih i akademskih razmjena“. „Američka strana“, nastavlja se u saopštenju, „treba da napusti mentalitet Hladnog rata i njeguje otvoreno, pravedno i nediskriminatorno okruženje za obrazovne, naučne i međuljudske razmjene Kine i Sjedinjenih Država“.