Finansijski paket za Crnu Goru

Odluka Evropske komisije da usvoji finansijski paket od 3,2 milijarde eura koji će se primjenjivati na Crnu Goru nakon njenog ulaska u Evropsku uniju (EU), predstavlja jasan signal da Brisel želi da nastavi proces pristupanja.

Doprinos Crne Gore zajedničkom budžetu EU procjenjuje se na oko 500 miliona eura, što je šest puta manje od iznosa koji će dobiti.

Prema riječima Kristofa Bendera, potpredsjednika Evropske stabilizacione inicijative (ESI), i Strahinje Subotića, programskog menadžera u beogradskom Centru za evropske politike (CEP), konačna odluka o budžetu EU za period od 2028. do 2034. godine, koji iznosi dva biliona eura, još nije donijeta, ali se ne očekuju velike izmjene u iznosima predviđenim za Crnu Goru.

U slučaju da Crna Gora ne postane članica EU 2028. godine, već godinu ili dvije kasnije, država će nastaviti da prima sredstva iz pretpristupne pomoći, ali će ukupan iznos verovatno biti smanjen zbog kraćeg vremena za potrošnju.

Evropska komisija je saopštila da će Crna Gora doprinositi budžetu EU na istoj osnovi kao i ostale članice, uz predviđanje prenosa ranije dodijeljenih pretpristupnih sredstava.

Prema procjenama, Crna Gora bi mogla dobiti 523 miliona eura iz novog industrijskog fonda EU, dok će ukupni neto trošak proširenja za sve zemlje Zapadnog Balkana iznositi osam milijardi eura u narednih sedam godina.

Subotić ističe da je trošak EU za Crnu Goru minimalan i neosjetan za evropske građane, dodajući da bi ulazak Crne Gore u EU predstavljao najmanji finansijski teret među svim kandidatima sa Zapadnog Balkana.

Evropska komisija je ukazala na to da će paket omogućiti Crnoj Gori da pripremi jedinstveni plan bez obzira na to da li će ući u Višegodišnji finansijski okvir kao kandidat ili kao nova članica.

Pregovori Crne Gore s EU počeli su 29. juna 2012. godine. Plan Vlade je da sva poglavlja zatvori do kraja ove godine, kako bi Crna Gora postala 28. članica EU 2028.