Sankcije za Milorada Dodika

Američki senatori Džin Šahin, Čak Grasli, Rodžer Viker, Dik Durbin, Tom Tilis i Elizabet Voren, zajedno sa kongresmenima Majkom Tarnerom i En Vagner, uputili su pismo državnom sekretaru Marku Rubiju i ministru finansija Skotu Besentu, pozivajući administraciju da uvede sankcije bivšem predsjedniku Republike Srpske Miloradu Dodiku i njegovim saradnicima zbog, kako navode, kontinuiranih aktivnosti koje ugrožavaju teritorijalni integritet Bosne i Hercegovine.

Zakonodavci su upozorili da Dodikova secesionistička retorika, koordinacija sa stranim akterima i pokušaji podrivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma predstavljaju rizik za destabilizaciju Zapadnog Balkana u osjetljivom trenutku. Takođe su pozvali administraciju da primijeni nove sankcije predviđene Zakonom o odbrani za fiskalnu 2026. godinu, objavljeno je na sajtu Komiteta za vanjske odnose Senata SAD.

U pismu navode da je prethodna odluka administracije da ukine sankcije Dodiku dodatno ohrabrila njegovo ponašanje i narušila kredibilitet SAD u regionu. "Obraćamo vam se sa zabrinutošću zbog postupaka, retorike i operacija stranog uticaja bivšeg predsjednika Republike Srpske Milorada Dodika i njegovih saradnika, koji imaju ozbiljne implikacije po teritorijalni integritet Bosne i Hercegovine", navodi se u pismu.

Zakonodavci podsjećaju da je Dodik 9. januara 2026. učestvovao u obilježavanju Dana Republike Srpske uprkos odlukama Ustavnog suda BiH. Oni ističu da Dodikovi postupci, uključujući zalaganje za povlačenje Republike Srpske iz dejtonskog okvira i širenje podjela, direktno ugrožavaju regionalnu stabilnost, te ukazuju i na njegove kontakte sa stranim akterima u cilju promovisanja nezavisnosti.

Prema njihovim navodima, aktivnosti vlasti Republike Srpske, uključujući angažovanje lobista radi dobijanja podrške za nezavisnost, mogu se smatrati osnovom za sankcije u skladu sa relevantnim odredbama Zakona o odbrani SAD, koji nalaže uvođenje sankcija osobama koje ugrožavaju mir i stabilnost na Zapadnom Balkanu. Zakonodavci su takođe pozvali administraciju da preispita dokaze koji su ranije doveli do sankcija protiv Dodika, uključujući sumnje na korupciju.

"U interesu nacionalne bezbjednosti SAD je da se akteri koji pokušavaju da potkopaju više od tri decenije teško uspostavljenog mira pozovu na odgovornost prije nego što dođe do veće nestabilnosti", piše u pismu.