Amandman u EP: Do istine o ubistvu Duška Jovanovića uz strane eksperte

Poslanik Vladimir Prebilič iz Kluba Zelenih/Evropskog slobodnog saveza u Evropskom parlamentu podnio je amandman na nacrt izvještaja o Crnoj Gori, kojim se izražava žaljenje zbog kontunuirane nekažnjivosti u slučaju ubistva urednika ‘Dana’ Duška Jovanovića. Amandman je podnijet na nacrt rezolucije koju je pripremio izvjestilac Evropskog parlamenta za Crnu Goru Marijan Šarec, u okviru više od 230 amandmana koje su poslanici podnijeli na njegov izvještaj.

U amandmanu koji je predložio Prebilič navedeno je da treba uključiti i strane eksperte. – Evropski parlament žali zbog kontunuirane nekažnjivosti u slučaju ubistva Duška Jovanovića, istaknutog novinara i glavnog i odgovornog urednika lista ‘DAN’; ponavlja svoj poziv da se istraga preispita i da se uključe strani eksperti kako bi se obezbijedila potpuna i djelotvorna istraga ovog slučaja – navedeno je u amandmanu.

Nacrt izvještaja koji je ranije predstavio Šarec ocenjuje napredak Crne Gore na evropskom putu, ali ukazuje i na potrebu jačanja vladavine prava, borbe protiv korupcije i zaštite slobode medija. Dokument predstavlja sveobuhvatnu procjenu o napretku Crne Gore u ispunjavanju uslova za pristupanje EU tokom parlamentarnih mandata 2024–2029. godine.

Kada je riječ o posvećenosti pristupanju EU, u izvještaju se pozdravlja stabilan napredak u reformama u vezi sa EU, kao i ambicija da se pregovori zaključe do kraja 2026. godine. Podsjeća se da je tokom prošle godine zatvoreno šest pregovaračkih poglavlja, a potom još jedno 2026. godine, čime je ukupan broj privremeno zatvorenih poglavlja dostigao 13. – Svi politički akteri pozivaju se da zadrže fokus i dinamiku kako bi se pristupni pregovori uspješno priveli kraju. Politička stabilnost i konstruktivna saradnja između partija su od presudnog značaja. Stvarni napredak zavisi od efikasne primjene usvojenih reformi i konkretnih rezultata u oblasti vladavine prava, posebno u okviru poglavlja 23 i 24 – navodi se u nacrtu izvještaja.

Pozdravlja se i potpuno usklađivanje Crne Gore sa zajedničkom vanjskom i bezbjednosnom politikom EU, uključujući restriktivne mjere, kao i uspostavljanje dijaloga o bezbjednosti i odbrani između EU i Crne Gore. – Istovremeno, izražava se ozbiljna zabrinutost zbog zlonamjernog stranog miješanja, hibridnih prijetnji i kampanja dezinformacija od strane aktera iz trećih zemalja, pozivajući na snažnije protivmjere i jačanje otpornosti društva, uz ciljana strateška komunikacija o koristima proširenja EU – navodi se u dokumentu, prenosi RTCG.

U izvještaju se ukazuje i na neophodnost bržih, transparentnih i na zaslugama zasnovanih imenovanjima u pravosuđu, te poziva na dalje usklađivanje pravnog okvira sa pravnom tekovinom EU i evropskim standardima u pogledu nezavisnosti, odgovornosti i profesionalnosti pravosuđa, kao i na veću efikasnost u procesuiranju slučajeva korupcije i organizovanog kriminala. Poslanici Evropskog parlamenta su, kroz amandmane, pokušali da dodatno preciziraju ili prošire pojedine dijelove dokumenta, uključujući pitanja bezbjednosti novinara i neriješenih napada na medijske radnike.

Glavni i odgovorni urednik dnevnog lista ‘DAN’, Duško Jovanović, ubijen je 27. maja 2004. godine u Podgorici. Istraga je trajala godinama, a za saučesništvo u ubistvu pravosnažno je osuđen Damir Mandić, dok nalogodavci i neposredni izvršioci nikada nijesu identifikovani. Zbog toga je slučaj Jovanović često istican u međunarodnim izvještajima o stanju medijskih sloboda u Crnoj Gori, uz pozive vlastima da rasvijetle sve okolnosti ubistva i privedu pravdi sve odgovorne. Amandman Prebiliča u Evropskom parlamentu ponovo otvara to pitanje, uz zahtjev da se istraga preispita i da u njoj učestvuju i strani eksperti kako bi se obezbijedio potpuni i efikasan postupak.