Nova pravila za strance u crnogorskoj državnoj upravi

Državljani članica EU, Evropskog ekonomskog prostora (EEA) i Švajcarske Konfederacije dobiće mogućnost rada u crnogorskim institucijama prema izmjenama i dopunama Zakona o državnim službenicima i namještenicima. Međutim, ova mogućnost dolazi uz strogo definisana ograničenja i stupa na snagu danom prijema Crne Gore u Evropsku uniju.

Prema novim odredbama zakona, lice koje je državljanin države članice Evropske unije, EEA ili Švajcarske, koje zna službeni jezik Crne Gore i posjeduje pismenost u latiničnom ili ćiriličnom pismu može biti angažovano od strane državnog organa. Ova vrsta angažovanja ne podrazumijeva klasičan radni odnos, a zakonom je eksplicitno zabranjeno zasnivanje stalnog radnog odnosa za ovu kategoriju stranaca.

Ova odredba stupa na snagu tek nakon što Crna Gora postane članica Evropske unije. Za državljane zemalja koje nijesu članice EU ili EEA, te za osobe bez državljanstva, zakon predviđa drugačiji put. Oni mogu zasnovati radni odnos samo na pozicijama namještenika.

Prema zakonu, strani državljanin ili lice bez državljanstva može da zasnuje radni odnos u državnom organu kao namještenik, pod uslovima propisanim posebnim zakonom i međunarodnim ugovorom. Podsjećamo, prema Članu 2 zakona, namještenik je osoba koja obavlja pomoćne i druge poslove, dok su poslovi kojima se ostvaruje nadležnost organa rezervisani za državne službenike.

Svaki kandidat, uključujući i strane državljane gdje je to dopušteno, mora ispunjavati opšte uslove, kao što su punoljetnost, zdravstvena sposobnost, propisan nivo kvalifikacija, te činjenicu da nije osuđivan za krivična djela koja ga čine nedostojnim za rad u državnom organu.