Crna Gora – zemlja sa tri opozicije: Izazovi i perspektive

Crna Gora danas ne živi samo političku krizu vlasti, već i krizu opozicije, odnosno višak opozicija. U toj borbi, tri kolone, tri logike i tri potpuno različita sistema vrijednosti bore se za prostor koji bi trebao biti jedinstveno polje djelovanja protiv urušavanja države.

U tom haosu, srpske službe su izvele još jednu diverziju. Medijska konstrukcija i spin poznat kao „Botun“ pokazali su kako se od jedne seoske teme može napraviti politički detonator. Nije to bio samo udar na formalnu vlast – bio je to pokušaj preuzimanja i samog opozicionog prostora. Rezultat? Inaugurisanje „novih lidera“ crnogorske opozicije na naslovnicama tabloida kreiranih u kuhinji BIA. Tako su ulogu opozicionih perjanica dobili Milan Knežević i Dritan Abazović, pri čemu prvi mobilizuje tvrdo srpsko biračko tijelo, dok drugi prepakovava razočarane crnogorske glasove.

U toj zaglušujućoj buci, formalna opozicija u parlamentu ostaje nijema, ili možda čeka trenutak da se aktivira. Prva kolona opozicije, predvođena Milanom Kneževićem, koga Aleksandar Vučić otvoreno promoviše kao lidera Srba u Crnoj Gori, djeluje protiv same ideje suverene, građanske i evropske Crne Gore. Upitna je i strategija Andrije Mandića, čije „mudro“ ćutanje ostaje politička enigma.

Drugu kolonu čini formalna, etablirana opozicija koja je na vlasti samo zato što nije u vlasti. Njihova strategija se svodi na strpljivo čekanje trenutka kada će se vladajuća struktura urušiti sama od sebe, a to se, kako se čini, i dešava. Međutim, ni jedna od ovih kolona nema kapacitet da proizvede nešto suštinski novo, jer su politički potrošene kroz trideset pet godina zajedničkog djelovanja.

Treća kolona, emancipatorska opozicija, tek nastaje. Ova opozicija se ne oslanja na tradicionalne stranačke strukture, već se artikuliše kroz građanske inicijative i nezavisne medije. Njen cilj nije samo smjena vlasti, već i punopravno članstvo Crne Gore u Evropskoj uniji i redefinisanje države kao moderne, sekularne zajednice.

Crnoj Gori danas ne treba još jedan „treći put“, koji će završiti kompromisima sa nacionalizmom. Potrebna joj je opozicija koja će oblikovati, proizvoditi nadu i oslobađati identitete. Samo jedna od tri opozicije ima potencijal da bude budućnost – ona koja se bori protiv sistema vrijednosti koji nas drži zarobljenima.