Goran Božović: Tivat kao luka kulture na Mediteranu

Centar za kulturu Tivat izrastao je u jednu od najprepoznatljivijih kulturnih ustanova u Crnoj Gori i regionu, sa snažnim fokusom na pozorišnu, muzičku i filmsku produkciju. Kako je istakao za Portal RTCG direktor Goran Božović, posebno su ponosni na uspjehe u pozorišnoj djelatnosti, koja je Tivtu donijela status regionalne kulturne tačke, potvrđen brojnim festivalima, nagradama i međunarodnim saradnjama.

Iako se suočavaju sa hroničnim izazovima ograničenih finansijskih i kadrovskih resursa, mali, ali posvećen kolektiv uspijeva da iz postojećih uslova izvuče maksimum. U narednom periodu, ističe, namjera je dalje jačanje ustanove sa jasnim ciljem da Tivat ostane prepoznat kao luka umjetnosti na Mediteranu.

Prvi čovjek Centra za kulturu Tivat, Goran Božović, naglašava da je u pitanju multidisciplinarna ustanova koja dominantno razvija pozorište, muziku i film, te da bilježe veoma zapažene rezultate na svim poljima, a naročito u pozorišnoj djelatnosti, gdje konstantno rastu u programskom i festivalskom smislu, kvalitativno i kvantitativno. "S vremena na vrijeme se suočavamo sa različitim izazovima. Naše ambicije nerijetko ograničavaju finansijski resursi. Kada imate u planu mnogo kvalitetnih projekata, novca je nikad dosta, te smo nerijetko primorani da se fokusiramo na realizaciju onog što je u datom trenutku adekvatno opredijeljenom budžetu. Ipak, sa datim budžetom izvlačimo maksimum," naglašava Božović.

On takođe ističe da su infrastrukturni resursi Centra dobri u odnosu na većinu gradova u Crnoj Gori, jer imaju dvije zatvorene sale i dvije ljetnje pozornice. Od prošlog ljeta je obnovljena Ljetnja pozornica u Donjoj Lastvi, nakon 35 godina, gdje je jedan od dva bioskopa na otvorenom u Crnoj Gori.

Božović napominje da su potrebna konstantna ulaganja i renoviranja, obnavljanje dotrajale tehnike, ali sve uspijevaju staviti u službu onoga što im je primarni cilj – pružiti publici kvalitetan i raznovrstan kulturni sadržaj. Pozorišna produkcija Centra za kulturu Tivat izrasla je u jednu od najsnažnijih kulturnih brendova grada. Božović s posebnim zadovoljstvom ističe da je pozorišna produkcija CZK Tivat postala jedna od najprepoznatljivijih kulturnih brendova grada.

Rezultati ostvareni tokom proteklih decenija potvrđuju kontinuitet, posvećenost i ozbiljan umjetnički pristup radu – u posljednjih 25 godina realizovane su 42 pozorišne predstave, kako u samostalnoj produkciji Centra, tako i kroz koprodukcije sa relevantnim regionalnim partnerima. Posebno ohrabruje dinamika rada u posljednje dvije i po godine, tokom kojih je producirano čak 14 predstava, od čega šest u potpunosti u sopstvenoj produkciji, što, kako Božović naglašava, jasno svjedoči o stabilnom razvoju, ambiciji i zrelosti ove ustanove.

"Brojni relevantni međunarodni festivali koji se održavaju u Tivtu, u produkciji Centra ili pod generalnim pokroviteljstvom Centra i u saradnji sa relevantnim organizacijama, pozicioniraju Tivat kao ozbiljnu kulturnu tačku regiona. Dva međunarodna pozorišna festivala (Purgatorije i RUTA), četiri međunarodna muzička festivala (Tivat Music Festival, Harmonka Fest, Gitar Fest, RMF Biser Jadrana), novi internacionalni filmski festival Tivat Film Wave koji planiramo lansirati ove godine, Festival Stand-up komedije Opuč, dokaz su da je Tivat, naročito u odnosu na veličinu i broj stanovnika, apsolutni šampion kulturne ponude u regionu," naglašava Božović.

Da se ne fokusiraju na problem nego na rješenje pokazala je situacija sa malom scenom u Atrijumu ljetnjikovca Buća. Kako objašnjava Božović, uklanjanjem male scene iz Atrijuma izgubljen je važan prostor za ambijentalni teatar, jer nova scena ni orijentacijom ni kapacitetom, ne odgovara zahtjevima ozbiljnijih pozorišnih formi. "Nova scena u tom prostoru nije ni nalik nekadašnjoj, ni orijentacijom, a ni kapacitetom publike, te je neprikladna za iole ozbiljne pozorišne forme koje su izvođene ranije. Ipak, dodatnim angažmanom sačuvali smo kvalitetne predstave tamo postavljene prekompozicijom na postojeći scenski prostor, i udahnuli im novi život. Ne fokusiramo se na problem, nego na rješenje, pa smo kvalitetnom i bogatom ponudom, makar djelimično, uspjeli skrenuti fokus publike sa nostalgije za ambijentalnom scenom. 'Show must go on'," poručuje Božović.

Na pitanje koliko je dobro za rad i bolju promociju Centra što je nedavno otvoren studio RTCG u zgradi CZK-a, Božović navodi da se nada da će slika kulture iz Tivta na nacionalnom javnom servisu biti znatno zastupljenija nego što je to bio slučaj do sada, te da će dopisnička ekipa biti aktivnija, jer se zaista ima što prikazati. "Tivat, a naročito naša ustanova, to zaslužuje isključivo kvalitetom i kvantitetom programa," naglasio je Božović.

U prethodne dvije godine osvojili više od 50 nagrada. Uspješnost rada CZK-a vidljiva je, ističe Božović, i po broju i po kvalitetu festivala i po produkciji pozorišnih predstava, a svoj kvalitet potvrđuje i na međunarodnim festivalima. "Prethodne dvije godine Centar je učestvovao na preko 20 festivala, na kojima su predstave iz naše, uglavnom samostalne produkcije osvojile više od 50 nagrada. Samo u 2024. godini osvojene su 32 nagrade na 12 takmičarskim festivala. 'Ćelava pjevačica', u režiji Jagoša Markovića, je u protekle dvije godine na 13 takmičarskih festivala osvojila 36 nagrada, što je čini najnagrađivanijom predstavom u istoriji crnogorskog pozorišta. Naša nova predstava 'Contra Mundum', u režiji Veljka Mićunovića, je na dosadašnja tri festivalska učešća osvojila već 12 nagrada. Dakle, kada je u pitanju pozorišna produkcija, možemo reći da smo kredibilan takmac najboljim pozorištima u regionu, te da se nerijetko desi da budemo korak ispred," sa ponosom ističe Božović.

U planu saradnja sa glumačkim zvijezdama - Voja Brajović, Nenad Jezdić, Miloš Biković... Tokom ove godine ostvariće koprodukcionu saradnju na više pozorišnih projekata sa relevantnim pozorištima i festivalima regiona kao što su Ohridsko ljeto i Makedonski narodni teatar Skoplje (S. Makedonija) – premijerna saradnja, GDK Gvella Zagreb, Kazalište Marina Držića - Dubrovnik, HNK Split, i HNK Zadar (Hrvatska) – premijerna saradnja. "Samo na novim projektima u tekućoj godini radićemo sa najpoznatijim glumačkim zvijezdama regiona kao što su Miloš Biković, Nenad Jezdić, Voja Brajović, rediteljima iz Srbije, Hrvatske, i Makedonije, (Jug Radivojević, Dražen Ferenčina, Paolo Tišljarić, Dejan Projkovski, Staša Koprivica), i ostalim relevantnim umjetnicima," kazao je Božović.

Napominje i da su od nule kreirali Gradski hor 'Jadran', nakon 20 godina od gašenja prethodnog, te da je za dvije godine rada pod vođstvom profesorice Andree Orlando Tripović izrastao u ozbiljan mješoviti amaterski hor sa veoma profesionalnim pristupom radu i zavidnim kvalitetom.

Da pomaci nijesu samo u umjetničkom domenu, nego i u finansijskom govori i podatak da su prihodi Centra u posljednje dvije godine 500.000 eura i da su uvećani deset puta u odnosu na godinu upravljanja prethodnog rukovodstva.

Božović ističe da je Tivat primjer ubrzanog razvoja savremenog grada i najperspektivnija crnogorska opština, te da Centar za kulturu svojom programskom politikom prati i afirmiše upravo takav identitet i vrijednosti. Kroz pažljivo osmišljene kulturno-umjetničke programe, građanima Tivta – kako starosjediocima, tako i novim stanovnicima – nude se sadržaji koji odgovaraju dinamičnom infrastrukturnom, turističkom i demografskom razvoju grada. Radom Centra Tivat se umjetnički pozicionira ne samo na nacionalnoj i regionalnoj sceni, već i na Mediteranu kao relevantna međunarodna adresa kulture. Uz festivale Purgatorije, RUTA, Tivat Music Festival i osnivanje Tivat Film Wavea, Tivat, kako naglašava Božović, sve snažnije potvrđuje svoju ulogu istinske luke umjetnosti.

Osvrćući se na Festival mediteranskog teatra Purgatorije, Božović ističe da većeg, popularnijeg i poznatijeg festivala u Crnoj Gori, ali i šire nema. Prošle godine proslavili su značajan jubilej, dvadeseto izdanje, na kojem je publika imala priliku da pogleda presjek najboljeg što se nudi u pozorišnom stvaralaštvu u regionu u protekloj sezoni. Za sada je, ocjenjuje, i najrelevantniji takmičarski festival u Crnoj Gori. Prošle godine CZK je prvi put bio domaćin regionalnog festivala RUTA. Biti u RUTA-i predstavnik države Crne Gore predstavlja, kaže Božović, ogromnu čast i privilegiju, ali i prestiž, jer vas svrstava na lidersku poziciju teatara regiona.

"Članstvo u RUTA-i ima ogroman značaj za Crnu Goru, naročito za Tivat, koji pored Beograda, Ljubljane, Sarajeva, Skoplja i Brijona postaje domaćin ovog prestižnog regionalnog festivala. Ovim partnerstvom definitivno potvrđujemo pozicioniranje Tivta kao jednog od najznačajnijih centara pozorišne umjetnosti u regionu. Izvanredna je stvar da imamo siguran plasman naše pozorišne produkcije u svim zemljama bivše Jugoslavije," zaključuje Božović.