Meksiko i EU potpisuju trgovinski sporazum

Meksiko i Evropska unija danas bi trebalo da potpišu dugo odlagani sporazum o slobodnoj trgovini, dok obje strane nastoje da smanje zavisnost od Sjedinjenih Američkih Država i djelimično se zaštite od carina američkog predsjednika Donalda Trampa.

Sporazum, o kojem je načelni dogovor postignut 2025. godine, ali je njegovo potpisivanje odlagano, proširuje trgovinski sporazum između Meksika i EU iz 2000. godine, koji je obuhvatao samo industrijsku robu. Novi sporazum uključuje i usluge, javne nabavke, digitalnu trgovinu, investicije i poljoprivredne proizvode.

Predsjednica Meksika Klaudija Šejnbaum, predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen i predsjednik Evropskog savjeta Antonio Košta trebalo bi da potpišu sporazum u Meksiko Sitiju, na njihovom prvom samitu poslije više od deset godina. „Ovaj samit znači više od trgovine; ovo je geopolitička poruka“, rekla je u četvrtak u Meksiko Sitiju šefica evropske diplomatije Kaja Kalas uoči potpisivanja.

Obje strane žele da diverzifikuju izvoz i smanje oslanjanje na američko tržište. Evropska unija pogođena je širokim novim carinama u okviru Trampovih tarifa nazvanih „Dan oslobođenja“ u aprilu 2025. godine i pripremila je kontramjere, iako su one privremeno obustavljene dok su trajali pregovori između dvije strane.

Iako su tenzije donekle ublažene nakon primirja u vezi sa carinama i sporazuma postignutog u julu, američke carine na izvoz iz EU i dalje su visoke. Meksiko je takođe pogođen visokim američkim carinama na izvoz automobila, čelika i aluminijuma, a trgovinski odnosi između dvije zemlje bili su nestabilni tokom cijelog drugog Trampovog mandata.

Ministarstvo ekonomije Meksika procjenjuje da bi novi sporazum mogao povećati meksički izvoz u EU sa oko 24 milijarde dolara godišnje na 36 milijardi dolara do 2030. godine. Evropska unija trenutno izvozi robu vrijednu oko 65 milijardi dolara godišnje u Meksiko.

Trgovinska razmjena između Meksika i EU porasla je za 75 odsto tokom posljednje decenije, a dominiraju transportna oprema, mašine, hemikalije, gorivo i rudarski proizvodi. Novi sporazum omogućava bescarinski pristup za gotovo svu robu, uključujući poljoprivredne proizvode poput meksičke piletine i špargli, kao i evropskog mlijeka u prahu, sira i svinjetine, uz određene kvote.

Iako je ažurirani trgovinski sporazum već bio spreman, njegovo potpisivanje trajalo je više od godinu dana. Evropska unija je prioritet dala sporazumu o slobodnoj trgovini sa južnoameričkim blokom Mercosur, a u posljednjih osam mjeseci završila je pregovore o slobodnoj trgovini sa Indonezijom, Indijom i Australijom.

Meksiko je, s druge strane, bio oprezan kada je riječ o potezima koji bi mogli naljutiti Trampovu administraciju tokom osjetljivih pregovora o produženju trgovinskog sporazuma između SAD, Meksika i Kanade. Trenutno više od 80 odsto meksičkog izvoza odlazi u SAD.

U Evropskoj uniji, trgovinski sporazum biće stavljen na glasanje u Evropskom parlamentu, koji će ga, prema očekivanjima, odobriti u narednih nekoliko mjeseci.