Pad nataliteta u Evropi

Evropa gotovo u cjelini rađa premalo djece da bi bez migracija mogla da održi broj stanovnika, navodi se u novoj analizi. Granica proste reprodukcije stanovništva u razvijenim društvima najčešće se postavlja oko 2,1 djeteta po ženi, dok je Evropska unija već decenijama daleko ispod tog nivoa.

U 2024. ukupna stopa fertiliteta u EU pala je na 1,34, a u 2023. godini rođeno je 3,67 miliona beba, što je najveći godišnji pad broja rođenih još od 1961. godine. Ovi podaci ukazuju na to da se roditeljstvo odlaže, a društva stare brže nego što uspijevaju da obnove generacije.

Prosječna starost pri rođenju prvog djeteta porasla je sa 28,8 godina u 2013. na 29,8 godina u 2023. godini. U 2024. godini, najviša stopa fertiliteta zabilježena je u Bugarskoj sa 1,72 djeteta po ženi, dok su na dnu liste bile Malta, Španija i Litvanija sa stopama ispod 1,10.

Evropska komisija upozorava da nizak fertilitet predstavlja ključni dugoročni problem koji utiče na smanjenje i starenje stanovništva. Razlozi za pad nataliteta uključuju produženo obrazovanje, kasnije osamostaljivanje, neizvjesnije tržište rada i promjene porodičnih obrazaca.

Pad nataliteta više nije samo demografsko pitanje, već se odražava i na ekonomiju, tržište rada i zdravstvenu zaštitu. Manje rođenih danas znači manje radno sposobnih za dvije ili tri decenije, stvarajući pritisak na obrazovne sisteme i ruralne zajednice.