Infrastruktura na čekanju, konkurentnost u padu zbog smanjenja broja radnika

Prema podacima koje je Uprava policije saopštila za "Dan", na dan 22. januar privremeni boravak u Crnoj Gori imalo je 12.599 državljana Republike Turske i 18.637 državljana Ruske Federacije. Upoređujući sa podacima iz oktobra, kada je turskih građana sa privremenim boravkom bilo 13.209, broj državljana iz te zemlje do 22. januara opao je za 610, dok se broj Rusa smanjio za 342 osobe.

- Ovi podaci ukazuju na pad broja državljana Turske i Ruske Federacije u posljednja tri mjeseca - saopšteno je iz Uprave policije. Takođe, privremeni boravak ima 12.317 državljana Republike Srbije, dok privremeni boravak regulisala su i 3.322 državljanina Bosne i Hercegovine, 2.619 državljana Albanije, 2.581 Azarbejdžanac i 1.682 Ukrajinca.

Kao što profesor Filip Đoković sa Fakulteta organizacionih nauka u Beogradu ističe, deficit radnika predstavlja ozbiljan izazov za crnogorsku ekonomiju. Strani državljani sa privremenim boravišnim dozvolama čine neophodni dio radne snage, a bez njih bi izgradnja mnogih infrastrukturnih projekata bila usporena ili zaustavljena. On naglašava da je država dužna da ubrza poboljšanje propisa ili donese nove kako bi omogućila brži priliv radne snage.

- U Crnoj Gori to pitanje je neraskidivo vezano i za turističku privredu, koja već dugi niz godina ne može bez strane radne snage - naglašava Đoković. Stoga, opadanje broja državljana Turske i Ruske Federacije, koji čine sa državljanima Srbije najbrojniju stranu radnu snagu, predstavlja zabrinjavajući trend koji bi mogao odložiti početak i usporiti tempo izgradnje infrastrukturnih projekata najavljenih za 2026. godinu.

Vlada je krajem prošle godine donijela odluku, na predlog Ministarstva rada, zapošljavanja i socijalnog dijaloga, utvrdila godišnju kvotu za 2026. godinu u ukupnom broju od 28.988 dozvola. Od ovog broja, 5.000 dozvola je predviđeno za privremeni boravak i rad stranaca, dok se ostale dozvole raspoređuju prema potrebama tržišta rada.

- Potrebno je prije svega da resorni državni organi izvrše proračun koliko je za određenu djelatnost potrebno stranih radnika. Na osnovu potreba privrede, kao i javnih preduzeća, određuje se koliki se odobrava broj ulaska, odnosno broj potencijalnih radnika koji bi mogli biti angažovani na određenim projektima - navodi Đoković.

Kako su naveli iz Uprave policije, u Crnoj Gori, prema podacima od 22. januara, 66.422 stranca ima dozvolu za privremeni boravak, dok 29.710 stranaca ima stalni boravak. Pad broja stranih radnika iz Turske, koji se desio jesenas zbog incidenta na Zabjelu, nije dobra poruka za crnogorsku ekonomiju. Iako je Vlada ishitreno reagovala uvodeći vize, kasnije ukinute, to je ostavilo traga na priliv radnika i investicija, kao i na odnose privrednih struktura dviju zemalja.