Detektor legalnosti počinje sa radom

Zanatska komora Crne Gore (ZKCG) je danas pustila u rad sistem poznat kao Detektor legalnosti, koji će danonoćno pretraživati internet i upoređivati zanatske usluge sa Registrom zanatlija. U prvoj fazi rada, fokus su usluge frizera, kozmetičara, berbera, šminkera i vizažista, koji imaju najveći broj nelegalnih ponuda.

Detektor legalnosti predstavlja sistem koji kontinuirano prati tržište, identifikujući one koji putem interneta nude zanatske proizvode i usluge, a nisu registrovani ili upisani u Registar zanatlija. Ovaj sistem obuhvata cijelu Crnu Goru, uključujući web sajtove, oglasne platforme i profile na društvenim mrežama.

Cilj ZKCG je da obezbijedi ista pravila za sve koji obavljaju zanat i naplaćuju svoje usluge. „Detektor legalnosti raspolaže bazom ključnih fraza raspoređenih u 21 kategoriju navedenih zanata. Svaki pronađeni oglas, sajt ili profil upoređuje se sa dvije zvanične evidencije: Registrom zanatlija koji vodi ZKCG i Centralnim registrom privrednih subjekata (CRPS),“ navodi se u saopštenju ZKCG.

Rezultat upoređivanja biće precizan pravni status. Oni koji su već upisani u Registar zanatlija biće prepoznati i preskočeni od strane sistema. Obavještenja će dobijati samo neregistrovana lica i registrovani privredni subjekti koji nisu prijavili zanat.

Sistem prolazi kroz tri koraka prije slanja obavještenja: priprema, pregled od strane ovlašćenog lica ZKCG i konačno odobrenje. U prvoj fazi, Detektor će pratiti usluge ljepote i njege, a nakon pilotiranja, obuhvat će se proširiti na ostale zanatske branše.

ZKCG očekuje višestruke efekte od prve faze, uključujući rast broja registrovanih privrednih subjekata i aktivaciju domaće radne snage iz sive zone. „Svaki novi upis u Registar zanatlija je najmanje jedno radno mjesto koje izlazi iz sjenke - sa stažom, zdravstvenim osiguranjem i kreditnom sposobnošću zaposlenih,“ dodaju iz ZKCG.

Dodatni efekti uključuju zaštitu legalnih privrednih subjekata, smanjenje uticaja crnog i sivog tržišta, povoljnije cijene alata i opreme, kao i povećanje potražnje za formalnim kvalifikacijama. ZKCG takođe naglašava rizike poput inertnosti inspekcija i spore realizacije, koje će se rješavati obimom prijava i jačanjem pravne države.

Registrovani majstori plaćaju poreze i doprinose, dok konkurencija često stiže sa anonimnih profila, narušavajući tržišnu utakmicu. Zakon o sprječavanju nelegalnog poslovanja zabranjuje obavljanje djelatnosti bez prethodne registracije.

Subjekti koje Detektor identifikuje dobijaju obavještenje i rok od 15 dana da se registruju ili izjasne, dok ZKCG nudi podršku u tom procesu. U slučaju neodgovaranja, predmet će biti proslijeđen nadležnoj inspekciji. Moguće je i objavljivanje javnog registra nelegitimnih ponuđača zanatskih proizvoda kao dodatno sredstvo pritiska.

ZKCG takođe prima prijave građana, pa svako ko primijeti neregistrovanu uslugu može to prijaviti.