CEES: Troškovi PDV-a uz parafiskalitete najviše opterećuju privredu sjevera

Prema saopštenju Centra za ekonomske i evropske studije, zbog visokih poreza, taksi i drugih nameta, mnoge firme odlažu ulaganja i širenje poslovanja. Istraživanje agencije DeFacto Consultancy pokazuje da čak 86,6 odsto preduzeća smatra da su im fiskalna i parafiskalna opterećenja negativno uticala na investicione planove, dok 60 odsto privrednika ocjenjuje da visoki nameti podstiču poslovanje u sivoj ekonomiji.

Rezultati istraživanja predstavljeni su na radionici u Bijelom Polju, održanoj u okviru projekta „Ekonomski razvoj opština sjevera: Kako do veće razvijenosti kroz reformu nameta?“. Predsjednica Skupštine opštine Bijelo Polje, Selma Omerović, naglasila je da privrednici sa sjevera već godinama ukazuju na iste prioritete, među kojima su manje administrativnih procedura, stabilan regulatorni okvir i bolja komunikacija sa institucijama.

Omerović je dodala: “Bijelo Polje ostaje posvećeno unapređenju poslovnog ambijenta, otvorenom dijalogu i podršci svim inicijativama koje doprinose lokalnom ekonomskom razvoju.” U saopštenju se takođe navodi da učesnici radionice ističu da je Bijelo Polje, prema izvještajima međunarodnih organizacija, najkonkurentnija opština na sjeveru Crne Gore, ali da brojni izazovi koji opterećuju poslovanje nijesu u nadležnosti lokalne samouprave.

Između ostalog, visoka inflacija, rast troškova poslovanja i povećani izdaci za PDV stvaraju dodatni pritisak na privredu i građane. Privrednici su na radionici ukazali na izazove sa PDV-om, posebno ističući negativne posljedice povećanja niže stope PDV-a na turističke usluge sa 7 na 15 odsto po konkurentnost turističkog sektora.

Slaven Živković iz DeFacto Consultancy naveo je da “65 odsto privrednika smatra da su visoki fiskalni i parafiskalni nameti tokom posljednjih godinu dana ograničili mogućnost zapošljavanja novih radnika, dok 73,4 odsto ispitanika ocjenjuje da među najvećim lokalnim opterećenjima spadaju naknade za komunalno opremanje zemljišta.”

Osim visokih nameta, privrednici su kao jedan od najvećih problema izdvojili nedostatak radne snage. Koordinatorka projekta, Nina Vujošević, istakla je da analiza CEES-a pokazuje da je politika lokalnih nameta u većim opštinama sjevera, poput Bijelog Polja i Berana, uglavnom stabilna, dok manje opštine češće mijenjaju visinu i broj lokalnih nameta kako bi povećale budžetske prihode.

„Međutim, povećanje naknada ne znači automatski i veće prihode. Imamo primjere manjih opština koje su povećale određene naknade, ali nijesu ostvarile planirane prihode, jer lokalna privreda nije mogla da podnese novo opterećenje“, istakla je Vujošević.

Učesnici radionice zaključili su da je neophodno obezbijediti blagovremene konsultacije sa privredom prije donošenja novih državnih i lokalnih propisa kojima se mijenjaju fiskalni i parafiskalni nameti, te povećati efikasnost centralne i lokalne administracije u pružanju usluga privredi. Radionica je okupila predstavnike Opštine Bijelo Polje, državnih institucija, privrede i nevladinog sektora, a organizovana je uz podršku Ministarstva regionalno-investicionog razvoja i saradnje sa nevladinim organizacijama.