Iran masovno hapsi hiljade ljudi nakon gušenja nemira

Iranske bezbjednosne snage u civilu privele su hiljade ljudi u kampanji masovnih hapšenja i zastrašivanja s ciljem da spriječe nove proteste, nakon što su ugušeni najsmrtonosniji nemiri od Islamske revolucije 1979. godine, rekli su izvori za Reuters.

Skromni protesti koji su prošlog mjeseca počeli na Velikom bazaru u Teheranu zbog ekonomskih teškoća oslobodili su dugo potiskivano šire nezadovoljstvo i brzo prerasli u najozbiljniju egzistencijalnu prijetnju iranskoj šiitskoj teokratiji u posljednjih gotovo pet decenija, pri čemu su demonstranti često pozivali vladajuće klerike da se povuku.

Vlasti su prekinule pristup internetu i ugušile nemire upotrebom ogromne sile, pri čemu su, prema navodima organizacija za ljudska prava, poginule hiljade ljudi. Teheran za nasilje optužuje „naoružane teroriste“ povezane s Izraelom i Sjedinjenim Američkim Državama.

U roku od nekoliko dana, bezbjednosne snage u civilu pokrenule su kampanju masovnih hapšenja, praćenu pojačanim prisustvom na ulicama i kontrolnim punktovima, navelo je pet aktivista koji su iz Irana govorili pod uslovom anonimnosti. Oni su kazali da su privedeni smještani u tajne pritvorske objekte.

„Hapse sve redom“, rekao je jedan od aktivista. „Niko ne zna gdje ih odvode niti gdje ih drže. Ovim hapšenjima i prijetnjama pokušavaju da unesu strah u društvo“. Slična svjedočenja Rojtersu su dali i advokati, medicinski radnici, očevici i dvojica iranskih zvaničnika, koji su takođe govorili pod uslovom anonimnosti kako bi izbjegli odmazdu bezbjednosnih službi.

Prema njihovim riječima, ova hapšenja imaju za cilj da spriječe bilo kakvo ozbiljnije obnavljanje protesta širenjem straha, u trenutku kada se klerikalni establišment suočava s rastućim spoljnim pritiscima.

Neizvjesnost oko mogućnosti vojne akcije protiv Islamske Republike traje otkako je predsjednik Sjedinjenih Američkih Država Donald Tramp prošle sedmice izjavio da se prema toj zemlji kreće „armada“, ali da se nada da je neće morati upotrijebiti.

U srijedu je, međutim, dodatno pojačao prijetnje zahtijevajući od Irana da pregovara o ograničenjima svog nuklearnog programa, uz upozorenje da bi svaki budući napad Sjedinjenih Američkih Država bio „mnogo gori“ od jednodnevnih vazdušnih udara izvedenih prošlog juna na tri nuklearna postrojenja.

Više zapadnih i bliskoistočnih izvora reklo je ove sedmice Reutersu da Tramp razmatra opcije prema Iranu koje uključuju ciljane udare na bezbjednosne snage i lidere, s ciljem da se ohrabre demonstranti, iako su izraelski i arapski zvaničnici naveli da sama vazdušna sila ne bi bila dovoljna da se sruše klerikalni vladari.